زير سنگ برود و قطع گردد ، آيا ديه دست به صاحب كارخانه تعلّق مىگيرد ؟
جواب : چنانچه قراردادى با صاحبكارخانه نداشته باشد و او نيز مقصّر در تنظيم دستگاه شناخته نشود ، ديهاى بر او تعلّق نمىگيرد . در ضمن اگر جبران اين خسارت در موادّ قانونى استخدام آمده باشد و آنها با توجّه به اين مواد ، كسى را استخدام كرده باشند ، آن هم به منزله قرارداد محسوب مىشود .
سؤال 1309 - اگر صاحبكار ، شخصى را كه در كار كندن چاه استاد و به كارش آگاهى كامل دارد و بيش از پنجاه سال دارد ، براى كندن چاهى استخدام كند و آن شخص در حين انجام كار براى كندن و رفتن در چاه پايش بلغزد و در چاه سقوط كند و جان خود را از دست بدهد ، آيا ورثه متوفى حقّى بر مالك محلّ مزبور دارند ؟
جواب : در شرايط بالا ، مالك محلّ مسئوليّتى ندارد مگر اين كه آن محل داراى ويژگىهاى خاصّى بوده كه موجب خطر مىشده و مالك مىدانسته و در اعلام آن كوتاهى كرده باشد .
سؤال 1310 - فردى در مكانيكى مشغول كار است ، برابر اظهار نظر پزشكى قانونى وى ناراحتى ريوى داشته و در حال نظافت مكانيكى دچار حسّاسيت شده و فوت نموده است ، آيا صاحب مغازه ، با توجّه به اين كه علم به ناراحتى ريوى او نداشته است ، ضامن است ؟
جواب : در فرض مسأله ضامن نيست ، مگر در قوانين كار ضمان او پيشبينى شده باشد و او با علم و آگاهى اقدام به استخدام كارگر كرده باشد .
سؤال 1311 - كارخانه پتروشيمى بر خلاف اصول بهداشتى و امنيّتى ، ضايعات و سموم خطرناك خود را جهت صرفهجويى در هزينه ، در بركه آبى در حوالى كارخانه تخليه مىنمايد و چند كودك بدون اطّلاع در آن آب شنا مىكنند و دچار مسموميّت شده و پس از مدّتى فوت مىنمايند ، آيا مسئوليّتى متوجّه كارخانه مىباشد ؟ لطفاً جواب اين سؤال را در دو صورتى كه بركه آب در زمين متعلّق به كارخانه باشد يا نباشد بيان فرماييد .
استفتاءات جديد ( فارسى ) — صفحة 391
مساهمون: الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
ص٣٩١