و گشودن نامههاى اعمال ، تنها از آنِ مسلمانان است . اى بندگان خدا از او بترسيد » . 157
فصل 8 : نامه اعمال
خداى متعال مىفرمايد :
« وَ كُلَّ إِنسانٍ أَلْزَمْناهُ طائِرَهُ فِي عُنُقِهِ وَ نُخْرِجُ لَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ كِتاباً يَلْقاهُ مَنْشُوراً * اقْرَأْ كِتابَكَ كَفى بِنَفْسِكَ الْيَوْمَ عَلَيْكَ حَسِيباً »
« 1 » . خداى متعال در اين آيه بيان مىدارد كه « طائر » انسان را ، ملازم او قرار داده است . طائر ، يعنى همان عملى كه انسان آن را به فال نيك يا بد مىگيرد . بنابراين طائرِ انسان ، همان عمل اوست كه گريبانگيرش مىشود و از اين رو طائر در آيه ، به « فى عنقه » ( بر گردنبودن ) توصيف شده است .
اعمال انسان كه به نفع يا زيان او ضبط و حفظ مىشوند ، در دنيا براى او محسوس نيستند ؛ زيرا كه « حواس » تنها با سطح و ظاهر اشيا تماس پيدا مىكنند و عمق و باطن امور را تنها از راه آثار و نشانهها درك مىكند ، ولى نشئه ( جهان ) ديگر جهانى است كه همه نهانها در آن آشكار مىگردد و همه چيز ظاهر و بارز مىشود
« وَ بَرَزُوا لِلَّهِ جَمِيعاً »
از اينرو طائر را به كتاب و نامهاى وصف كرده است كه شخص آن را گشوده و آشكار مىيابد .
نامهء اعمال متضمّن خود اعمال و حقايق آنها است
خداى متعال مىفرمايد :
« أَحْصاهُ اللَّهُ وَ نَسُوهُ »
« 2 » و نيز فرمود :
« بَلْ بَدا لَهُمْ ما كانُوا
هامش
( 1 ) . بنىاسرائيل ، آيههاى 13 - 14 ؛ ما مقدّرات و نتيجهء اعمال نيك و بد هر انسانى را طوق گردن او ساختيم [ كه ملازمو قرين هميشگى او باشد ] و در روز قيامت كتابى كه [ نامهء عمل اوست ] بر او بيرون آريم در حالى كه آن نامه چنان باز باشد كه همهء اوراق آن را يك مرتبه ملاحظه كند [ و به او خطاب رسد ] كه خودت كتاب اعمالت را بخوان كه خود تنها براى رسيدگى به حساب خود كافى هستى
( 2 ) . مجادله ، آيه 6 ؛ خداوند به حساب آورد و آنان فراموش كردند