باب دوم در دانستن طبايع كواكب سياره و افعال و تأثيرات و دلالت آنها « 1 » بر انواع موجودات .
زحل سرد و خشك است و در هر دو به افراط و نحس اكبر است و مذكر « 2 » و نهارى است . دلالت دارد از طعمها بر ترشى و مزههاى ناخوش و مسكوك كه به تازى عمض « 3 » خوانند ، و از روايح بر بويهاى ناخوش و گنده ، و از لونها بر سياهى سختسياه و سياهى كه با زردى آميخته باشد و بر رنگ رصاصى و بر تاريكها و بر كوتاهى و خشكى و سختى و از روزها به روز شنبه و از اقليمها بر اقليم اول و از اجناس « 4 » زمينها بر كوههائى كه آنجا نبات نرويد و از مواضع بر سردابها و چاهها « 5 » [ ى ] « 6 » و بناهاى كهنه و خرابهها و راههاى خراب و دخمهء « 7 » مغان و كنشت جهودان و صحراها ( ى ) « 8 » ردهناك « 9 » و جايها كه اسب و خر و گاو بندند و پيلخانهها و از شهرها [ ى ] « 10 » بر هند و سند و زنگ و حبشه و قبط و زمين سياهرويانى كه در جنوب مغرب باشند و بر يمن و زمين « 11 » عرب ، و دلالت دارد بر مردار « 12 » سنگ و ريم آهن و زاج و سنگهاى سخت و اسرب و پلپل و شاه بلوط و زيتون و نارترش و عدس و كشدانك و كنبدان و كنجد و مازو و هليله و نى و بيد و سياه انجير و هر
هامش
( 1 ) . م . و د . آن .
( 2 ) . م . و ندارد .
( 3 ) . م . و د . عفص .
( 4 ) . متون . احساس .
( 5 ) . د . جايها .
( 6 ) . م . ندارد .
( 7 ) . د و ح . دخمه و مغان ، م . وخمه . . .
( 8 ) . فقط در م .
( 9 ) . د . زدهناك .
( 10 ) . فقط در ح .
( 11 ) . متون . امين .
( 12 ) . متون . مروار .