و اندر بيرون آوردن آنچه مشكل است سعى كند ، چنان كه بعد ازين « 1 » [ 9 ب ] . . . . . . . . . . . . . .
. . . . . . . . . . . . . . . .
غالب باشد ، زيرا كه هرگاه كه مزاج شخص نه معتدل باشد ، هرچند كه وى را در حال مرضى ظاهر نباشد .
* * * اما چيزها اندر خواب . . . . كماهى در نتواند يافتن و نگاه نتواند داشت :
و آن چنان است كه هرگاه كه بر مزاج شخص يبوست غالب باشد اگرچه كه وى را قوت حفظ نكو باشد اما فهم كند باشد و چيزها دير دريابد .
و چون رطوبت غالب باشد چيزها زود ياد گيرد اما زود فراموش كند و خوابها را نگاه نتواند داشت .
و چون حرارت بر وى غالب باشد افعال و حركات وى مشوش و بىترتيب باشد ، و خوابها چنانك هست در نيابد .
و چون برودت « 2 » بر مزاج وى غالب باشد قوت حفظ كند باشد و چيزها را دير ياد گيرد و زود فراموش كند .
پس ازين قاعده ترا معلوم شود كه ترك گناه و متابعت احكام شرع و اعتدال مزاج اثرى عظيم دارد اندر باب منامات صادقه .
هامش
( 1 ) - اينجا اوراقى افتاده .
( 2 ) - اصل : بروردة .