نتيجه رسيدهام كه اين طرح به بوته فراموشى افتاده و يا آنكه با آتش بدخواهى افراد كينهتوز و دستههاى متعصب سوخته است . يا محتواى آن بوسيله عقلاى آخر زمان ! طورى وارونه و معكوس تعبير و تفسير شده كه از هدف عالى خود دور افتاده است و درنتيجه ، درميان اوراق باطله قرار گرفته است . وقتى كه اخيراً خبرنگاران « تايمز » به ديدن من آمدند و غاراچينو مطالبى را كه درباره خلافت جنابعالى از سفير انگلستان شنيده بود در حضور من بيان كرد ، بشهادت محمدبيگ - كه حضور داشت - من مطالب موسيو غاراچينو را كه مىگفت از سفير شنيده است ، رد كردم و صميمانه بهدفاع برخواستم و لابد محمدبيك اين بيانات را بخاطر دوستى ، بحضور عالى رسانده است . اما اين موضوع در سايه پارهاى توطئهها وضع معكوسى بوجود آورد و بر خلاف سير طبيعى امر ، چنين به نظر مىرسد كه با دفاع خالصانه و بزرگ خود ، گناهى مرتكب شدهام ! در صورتى كه دفاعى بهتر از آن ، حتى در حق فرزند صالح و دلبند هم نمىتوان انجام داد ، ولى پاداش من توهين بازجوئى و بازپرسى بود ! . خدا را شكر ، سرانجام وقتى غاراچينو با محمدبيك در حضور راغببيك مواجه شد ، معلوم گرديد كه من چگونه با دل و جان از حقوق مقام خلافت عصر دفاع كردهام . و اين حقيقت براى جنابعالى هم معلوم گرديد . از بدخواهى و كينهتوزى و حرص رسواى غاراچينو و همچنين احتمالًا از دستور پنهانى و مضرانه او و بهمناسبت اينكه او انگليسى است ، دشمنى انگليسىها عليه دولت و ملت ، بطور عموم ، و عليه شخص من ، بطور خصوصى ، آشكار گرديد . اگر غاراچينو به تنهائى احضار شود ، آيا در اينكه گفتههاى خود را ، انكار نموده و گزارشهاى رذيلانه خود را به ديگرى نسبت خواهد داد ، جاى ترديد و شبهه وجود دارد ؟ . آيا براى روشن ساختن فورى اين مسائل بهتر نبود كه مواجههء اخير را در مرحله اول انجام مىدادند ؟ تا بجاى تقدير و تحسين ، در معرض كيفر بازجوئى قرار نگيرم و
نامه ها و اسناد سياسى ( فارسى ) — صفحة 149
مساهمون: سيد جمال الدين الحسيني الأفغاني
ص١٤٩