اين پاياننامه نيز اشاره شده است .
كليد واژهها : الكافى ، صحيح البخارى ، حديث ، مشايخ روايت .
مقدّمه
پس از رحلت پيامبر صلى الله عليه و آله و شهادت يازده جانشين آن حضرت ، آخرين خلف صالح رسول خدا صلى الله عليه و آله در فضايى نظامى و خفقان ، در حالى متولّد شد كه پدر گرامى ايشان ، مجبور شد تولّد امام دوازدهم را حتّى از دوستان و ياران نزديك خود مخفى كند ؛ زيرا خليفهء عباسى ، قابلههايى را مأمور يافتن و تحويل فرزند امام حسنعسكرى عليه السلام كرده بود ؛ امّا به لطف الهى ، امام دوازدهم ، دور از چشم عمّال حكومتى ، متولّد شد و در پنهان ، در دامان مادر بزرگوارش پرورش يافت . امام عصر عليه السلام در پنجسالگى ، زمان شهادت پدر بزرگوارش فقط هنگام خواندن نماز ، بر جسد مطهّر امام حسن عليه السلام در مقابل ديدگان ظاهرى مردم ، آشكار شد و به خاطر حفظ جانش از شرّ عمّال حكومت عباسى ، به صورت مخفى و تنها با تماس با نمايندگان خاص ، فعّاليت مىكرد . امام زمان ( عج ) در مدّت هفتاد سال كه در غيبت صغرا بود ، « 1 » به وسيلهء نواب خاص خود ، با دوستداران و شيعيان خود مرتبط شده و احكام خداوند را از اين طريق ، به تشنگان فقه آل محمّد مىرساند . در شرايطى كه غيبت ظاهرى امام عليه السلام از يك طرف و وجود جوّ فتنه و خفقان از طرف ديگر ، باعث شده بود كه خلأ احكام دين براى مسلمانانِ تشنهء فقه محمّد و آل محمّد احساس شود .
در همين راستا ، علما و فرهيختگان ، گامهاى مهمّى برداشتند . در فقه شيعه ، « كتب اربعه » نوشته شد و در ميان اهل سنّت ، كتب « صحاح » تنظيم شد .
در ميان علماى شيعه ، نخستين گام گسترده در حوزهء گردآورى احاديث
هامش
( 1 ) . ر . ك : جلاء العيون ( تاريخ چهارده معصوم عليهم السلام ) ، ص 1001 - 1003 ؛ منتخب الأثر ، ج 1 ، ص 277 .