نقش ايرانيان در بارور كردن فرهنگ عراق با محوريت كتاب معجم رجال الفكر و الادب فى النجف خلال الف عام
طيبه حاجباقريان « 1 »
چكيده
نوشتار حاضر به بررسى تاثيرگذارى ايران بر فرهنگ و تمدن عراق در هزار سال اخير پرداخته و بر اين اساس كتاب « معجم رجال الفكر و الادب فى النجف خلال الف عام » تأليف محمدهادى امينى را مورد بررسى قرار داده است . در اين كتاب نويسنده به معرفى رجال و علماى شهر نجف در طول هزار سال اخير پرداخته و برخى از فقها ، مفسران ، اديبان ، محدثان و متكلمان بزرگ را معرفى كرده است . اين اثر شامل 2096 مدخل است كه به ترتيب الفباى القاب رجال گردآورى شده است و ذيل هر مدخل نام كامل ، تاريخ تولد و وفات ، نام تأليفات و آثار منسوب به هر مدخل و برخى از فعاليتها و درجه علمى آنان آمده است . از آنجايى كه حضور انديشمندان ايرانى و ايرانى عراقى در طول اين يك هزار سال ، امرى جارى و تاثيرگذار بوده است . در اين نوشتار جهت ارزيابى و نقش ايرانيان در باروركردن تمدن و فرهنگ عراق ، آن گروه از اشخاص و رجالى را كه در ادامه نام و القابشان ، نام يكى از شهرهاى ايران ذكر شده است را جداسازى كردهايم . سپس به ارزيابى تعداد آثار ، حوزه موضوعى تأليفات ، تاريخ تولد و وفات و مقام و مرتبه علمى آنان پرداختهايم . انتظار مىرود در اين تحقيق موارد ذيل مشخص شود : تعداد رجال ايرانى از بين 2096 رجال نجف ، بيشترين رجال متعلق به كدام قرن يا سال هستند و رجال ايرانى در كدام سده فعاليت بيشترى داشتهاند ، حوزه و دامنه موضوعى كه بيشتر به آن پرداختهاند و در آن زمينه تأليف دارندكه بيانگر تاثيرگذارى در آن حوزه است ، جايگاه علمى رجال تعيين شود يعنى چه تعداد از مراجع تقليد ، فقيه ، شاعر ، اديب . . . بودهاند . و در نهايت به بررسى و تحليل مختصرى از روابط علمى و فرهنگى ايران و عراق از ديرباز تا به امروز بپردازيم .
كليد واژه : تمدن ايران ، تمدن عراق ، معجم رجال الفكر و الادب فى النجف ، محمد هادى امينى .
هامش
( 1 ) . كارشناس ارشد كتابدارى و اطلاعرسانى . كارشناس كتابخانه مسجد اعظم قم /Haj baqeriy an @ yah oo . com