ب ) آيا شير خوردن در حال حمل براى نشر حرمت كافى است يا شير خوردن بعد از ولادت معتبر است ؟
1 ) بررسى اقوال مسأله :
در مورد اين مسأله كه اگر در زمان حمل در سينهء زن شير توليد شده آيا خوردن اين شير موجب نشر حرمت مىشود يا نه ؟ مشهور بين اماميه اين است كه ولادت معتبر است و ظاهراً تا زمان محقق ، كسى فتوى به كفايت حمل نداده است . البته بعد از محقق ، بعضى مثل علّامه يا فتواى صريح دادند يا تمايل پيدا كردند به اين نظر .
همچنين علّامه از بعض الفقهاء آن را نقل مىكند كه يا مقصود ايشان از بعض الفقهاء محقق است و يا اينكه مقصود شيخ طوسى است ، چون در يك جايى از مبسوط شيخ نيز ، اين مطلب نقل گرديده است .
ولى با مراجعه به خود مبسوط براى شخص اطمينان حاصل مىشود كه شيخ هم ولادت را معتبر مىداند ، فقط يك عبارت غلطانداز در مبسوط هست كه با ملاحظه عبارات ديگر اشكال بر طرف مىشود . آن عبارت چنين است :
« قد ذكرنا انّ من وطئ وطئاً يلحق به النّسب فى نكاح صحيح او فاسد او وطى شبهة او بملك يمين فاحبلها و نزل لها لبنٌ فارضعت به مولوداً العدد الذي يحرّم فانّ المرضع « 1 » ولدها معاً من رضاعه »
از اين عبارت استفاده شده كه مرحوم شيخ احبال و حمل را كافى مىداند ولى با ملاحظه عبارتهاى قبل و بعد معلوم مىشود مقصود ايشان اين است . مثلًا قبل از عبارتى كه نقل شد ، چنين مىگويد :
« اللبن الذي ينزل عن الاحبال لا حرمة له و انّما الحرمه ما ينزل عن الولادة »
شاهد ديگر اينكه در مورد شير خوردن از سينهء خنثى كه زن يا مرد بودنش معلوم نيست ، ايشان ولادت را نشانهء قطعى زن بودن به حساب آورده و مىگويد :
هامش
( 1 ) - ظاهراً « المرتضع » صحيح است . استاد مد ظله