917 - زندگينامه شيخ بهائى :
1 - شيخ الاسلام بهاء الملّه و الدّين شيخ محمّد بن حسين عبد الصّمد حارثى عاملى جبعى در 27 ذى حجّه سال 953 در بعلبك متولد شد و در شوال سال 1031 در اصفهان وفات يافت و طبق وصيتش جنازهاش را به مشهد برده و آنجا دفن كردند و شعراء اشعار زيادى در رثاى او سرودند .
2 - وى بدنبال علم و دانش همه شهرها را مسافرت كرد و 30 سال از عمرش را در سياحت و علم آموزى پرداخت و در آخر در اصفهان مسكن گزيد و شاه عباس مقام رياست علماء را به او داد .
( خلاصه الاثر ص 441 )
3 - وى همانطور كه درباره پدرش گفته شد از اولاد حارث حمدانى مىباشد .
918 - مقام علمى شيخ بهائى
1 - وى دانشمندى الهى ، فقيه ، طبيب ، رياضىدان ، عارف ، شاعرى نكتهسنج ، مؤلفى پر توان ، يكى از نوابغ بزرگ امّت اسلامى ، محيط به همه دانشها بوده است كه بقول محبى در خلاصه الاثر ( 3 / 404 ) گمان نمىكنم كه زمانه نظير او را بياورد و همتائى براى او نشان دهد ، تا كنون گوش زمان اخبارى شگفتتر از حالات و اخبار او نشنيده است .
2 - مقام علمى وى چنان مشهور است كه علاوهبر كتابهاى مستقلى كه درباره او نوشته شده علّامه امينى از حدود 40 كتاب نام مىبرد كه شرححال او را آوردهاند مانند : تنقيح المقال ( 3 / 107 ) ريحانه الادب ( ص 103 ) خلاصه الاثر ( 3 / 44 ) و . . .
3 - وى مدّت زيادى از عمرش را به گردش در شهرها و اخذ علوم پرداخت كه علّامه امينى گويد : براى آگاهى از مشايخ او بايد به معاجم مراجعه كرد و هفت نفر را در اين موضوع نام مى برد مانند : 1 - پدرش شيخ حسين عبد الصّمد 2 - شيخ العالى كردكى متوفى 993 پسر محقّق كركى 3 - مولى على مذهب مدرس كه علوم رياضى را از او فراگرفت . 3 - نطاسى محنك