نيز بايد محل آن در مملكت تدارك شود ، زيراكه اهالى مملكت كه مىخواهند به نعمت نظم و آسايش متنعم باشند ، بايد از عهدهء مخارج آن نيز برآيند ؛ ولى چون عجالتا براى شروع به عمليات اعتبار نقدى فعلى تقريبا معادل پنج كرور تومان لازم و تحصيل اين اعتبار فعلا در داخله مملكت مشكل است ، تهيهء آن از راه يك استقراض جديد به نظر انسب مىآيد و نظر به اهميت فورى تأمين مملكت ، بايد بىدرنگ داخل مذاكرات مساعده مبلغ فوق شد و بعد از آن به مذاكرات اصل استقراض شروع نمود . اين استقراض بايد به ترتيبى باشد كه در ضمن آن قروض جاريه مختلفه كه دولت با فرع و منافع گزاف مديون است به قرض ثابت دولتى كه بالطبع منافع آن سهلتر خواهد بود ، تبديل شده ، ضمنا محل تأديه منافع و استهلاك مبلغى كه براى مخارج لازمه علاوه گرفته مىشود نيز تأمين شده باشد و معلوم است نتيجهء مذاكرات راجع به استقراض به اطلاع مجلس شوراى ملّى رسيده ، ختم آن منوط به تصويب مجلس خواهد بود . چنانكه صورت مخارج آن وجوهات هم بجزء و تفصيل به اطلاع و تصويب مجلس خواهد رسيد . براى اطمينان از رسيدن وجوه دولتى به مصارف مقرر و جلوگيرى از مخارج بىقاعده و سوء استعمال وجوه دولتى كه در اين اواخر عادت شده بود و همچنين براى تكثير عايدات و تصيح تربيت جمع و خرج دولت فورا شروع به اصلاحات ماليه خواهد شد .
مهمترين اصلاحى كه دولت جديد در نظر دارد ، اصلاحات ماليه و در ميانه آنها آنچه داراى اهميت فورى است ، ايجاد يك ترتيب و نظارت و تفتيش واقعى در ترتيب تأديه مخارج و به مصرف رسانيدن وجوه دولتى است . حسن ترتيب و اجراى اين نظارت را دولت جديد يكى از بزرگترين و مهمترين اصلاحات دانسته ، اهميت و لزوم آن را در رديف حفظ انتظام و امنيت مملكت فرض مىكند و لوايح لازمه را در ترتيب اين نظارت به مجلس شوراى ملّى تقديم و به تصويب مجلس خواهد رسانيد . در ضمن اصلاحات ماليه به ايجاد ديوان محاسبات و ترتيب جمعآورى عايدات دولت در مركز و تشكيل ادارهء خزانهدارى عمومى كه اين جمله موجب تكميل و تصحيح تقسيم آن نيز تدريجا مطالعات لازمه شده به ترتيب الاهم فالاهم لوايح آن به مجلس پيشنهاد و بعد از تصويب به موقع اجرا خواهد رسيد در خصوص بودجههاى ادارات بدون تأخير در ترتيب و تدوين آنها اقدام مىشود كه هرچه زودتر در جزو بودجه كل به مجلس شوراى ملّى پيشنهاد شود ؛ ولى چون براى تدوين بودجهها در وزارتخانهها و مطالعهء آنها در وزارت ماليه و تصويب در مجلس شوراى ملّى ، وقت و فرصت كافى لازم است و در مدّتى كه هنوز بودجههاى مزبوره تمام نشده تأخير حقوق مستخدمين ادارات موجب تعطيل امور خواهد بود ، لهذا موقتا برحسب ضرورت مخارج استمرارى دولت مطابق بودجههايى خواهد بود كه از اوّل دولت حاليه معمول و متداول شده است و حتى الامكان سعى مىشود بودجه كل معامله هر سال در موقعى كه در قانون اساسى تصريح شده است ، حاضر و به مجلس پيشنهاد شود .
علاوه بر اقدامات فوق كه براى تحصيل امنيت و انتظام و اصلاح امور ماليه مىشود ، ريختن طرح
زندگينامه رجال و مشاهير ايران ( فارسي ) — صفحة 404
مساهمون: حسن مرسلوند
ص٤٠٤