تخطي إلى المحتوى الرئيسي

رجال و مشاهير اصفهان ( الاصفهان ) ( فارسي ) — صفحة 706

مساهمون:

ص٧٠٦
شرح
( 71 ) - در رياض الانساب نوشته : حسن صباح بن على بن محمّد بن جعفر بن حسين بن حسين بن محمّد الصباح بن بوحميرى ، پادشاه يمن . در اوّل حسن شيعهء اثنى عشرى بوده و حاجب آلب ارسلان سلجوقى ميان او و نظام الملك وزير بر سر حساب ممالك خصومت افتاد و از خدمت آلب ارسلان دور شد . . . . و در سال 471 به شام رفت و در خدمت مستنصر بالله از مذهب شيعهء اسماعيليه انتقال نمود . . . . . در زمان او بسيارى از اهل سنت و جماعت را كه به اسماعيليه و ساير فرق در مقام منازعه ديدند ، فدائيان كشتند . صدور اين امور باعث شد كه اهل سنت و جماعت ، نسبت الحاد و كفر به اين فرقه دادند . حسن صباح در ربيع الآخر پانصد و هيجده وفات نمود . حسن صباح يك پسر خود را به تهمت قتل شخصى به قصاص رسانيد و ديگرى را به تهمت شرب خمر كشت ، تدبير امور ملك و تلفيق احكام دينيه حسن را مجال نداد كه بيش از دومرتبه از بام قلعهء الموت برآيد . ( مؤلف ) ( 72 ) - " فوائد الرضويه " در مورد آثار و نوشته‌جات اين شخصيت مىنويسد : . . . « چنان‌كه ظاهر مىشود از ترجمهء او بر مفتاح الفلاح و تعليقات او بر آن كتاب و مزارى كه به جهت شاه سلطان حسين تأليف كرده ، كتاب اللّه مجيد و صحيفه سجاديه را شرح كرده به فارسى ، حواشى و تعليقات نوشته بر تهذيب و فقيه و معالم و شرح لمعه و شرح شرايع و شرح مختصر الاصول و شفاء و شرح اشارات و غيرها ، و رساله به فارسى در اصول دين تصنيف كرده . « فوائد الرضويه ، ص 296 » و نيز ر . ك : تذكره نصرآبادى . ص 153 ، 152 و تذكره القبور ، ص 51 . ( 73 ) - قبل از ظهور صفويه ساخته شده بوده است و شاه‌عبّاس امر به تعمير و تجديد او مىكند ، و همچنين تعمير گنبد عاليه جنب او را ، و امر امامت و تدريس هر دو را به عهدهء آقا شيخ لطف اللّه ميسى وامىگذارد كه حالش در ( ابراهيم ميسى ) نوشته [ شده ] است ، و در اين مدرسه اغلب بزرگان تربيت ديده‌اند . ( مؤلف ) ( 74 ) - مرحوم مير سيد على جناب در خصوص انتساب اين كتاب به آقا حسين دچار اشتباه شده ، چون همان گونه كه در شرح احوال آقا جمال خوانسارى فرزند آقا حسين آورده