خشنودى پروردگار عالم ، از صرف هر نوع امكانات مالى و رفاهى ، به نيازمندان و
مستحقين واقعى ، مضايقه و كوتاهى نداشته اند . اصولا مال و ثروت از نظر آنان ، معناى
ويژه اى دارد كه با مفهوم عادى آن ، در ميان مردم ، تفاوت اساسى دارد . آنان مال و ثروت را
در حدى قبول داشتند كه بتوانند به وسيلهء آن ، گرهى از مشكلات زندگى ديگران را
بگشايند يا توسط آن ، ذخيره اى براى آخرت وتكميل معنويت خود ، اندوخته باشند . مگر
بزرگ اين خاندان ، على ( عليه السلام ) نبود كه در راه خشنودى پروردگار ، سه شبانه روز با اهل
بيت ( عليه السلام ) خود ، با شكم گرسنه ، روزه دار بود تا درخواستهاى فقير و يتيم و اسير را فراهم
سازد ؟ در زندگى هر كدام از پيشوايان معصوم ، چنين بخششها و گذشتها ثبت گرديده
است كه بررسى زندگى هر كدام از آنان ، بهترين گواه مدعاى ما است و اين امر در مورد
شخصيتى كه اكنون ، در ترسيم گوشه اى از چهرهء او هستيم ، مصداق كامل دارد و عنوان
دومى " جواد " بر اثر تكرار و مشاهدهء اين عمل ، نشانگر اين حقيقت بارز مى باشد ، اينك به
عنوان نمونه به چند مورد از بذل و بخشش ايشان ، اشاره مى گردد .
عائدات وقف
" كلينى " از على بن ابراهيم و او از پدرش نقل مىكند : " كه در محضر امام جواد ( عليه السلام ) بودم
كه " صالح بن محمد بن سهل " متولى اوقاف قم ، وارد محضر امام ( عليه السلام ) گرديد ( او از طرف
امام ( عليه السلام ) متولى اوقافى بود كه به نام امام ( عليه السلام ) وقف شده بود ) و به عرض رساند :
" سرور من ! مرا در مقابل ده هزار درهم از عائدات وقف ، حلال فرماييد ، چون آن را در
راه نفقهء اهل و عيال خود ، خرج كرده ام . امام ( عليه السلام ) با گشاده رويى فرمودند : شما را از پرداخت
آن معاف مى دارم " . ( 1 )
به قدر مروت !
على بن عيسى اربلى در كشف الغمه مى نويسد : " مردى به حضور امام ( عليه السلام ) رسيد و
عرض كرد كه : خواهشمند است ، مرا به اندازهء مروت خودتان احسان نماييد ! "
هامش
1 . كافى ج 1 ، ص 548 .