شكستيد و تمام شرطها و پيمانها را زير پا نهاديد ! "
آنگاه بدن امام حسن مجتبى را به سوى بقيع حمل نمودند و در كنار قبر جده اش
فاطمه بنت اسد بن هاشم بن عبدمناف دفن نمودند . ( 1 )
انگيزهء شهادت امام حسن ( عليه السلام )
در ماده ء دوم قرارداد صلح چنين شرط شده بود كه پس از معاويه ، حكومت متعلق به
حسن است و اگر براى او حادثه اى پيش آيد متعلق به حسين مى باشد و معاويه حق ندارد
كسى را به جانشينى خود انتخاب كند و ليكن معاويه به هيچ يك از شروط صلح وفا نكرده
و در مورد اين ماده نيز نقض عهد نمود .
معاويه كه بر مركب مقصود سوار شده بود و گردش فلك را به مراد خود مى ديد درصدد
برآمد به فرزند پليدش يزيد نيز به عنوان جانشينى ، از مردم بيعت بگيرد تا پس از خود ، او
هم از اين مقام و منصب بهرهاى برده باشد .
معاويه خود بيش از هر كس يزيد را مى شناخت و مى دانست كه او هيچگونه
شايستگى وصلاحيت احراز اين مقام را ندارد اما در عين حال نمى توانست او را از مزاياى
چنين حكومتى كه با حيله ونيرنگ ، به دست آورده بود بى نصيب سازد .
دلال اين مظلمه نابخشيدنى مغيرة بن شعبه بود . معاويه دو اشكال و مانع بزرگى را در
سر راه خود داشت ، يكى اينكه يزيد حقيقتا يك عنصر ناصالح وپليدى بود وقبولاندن او ،
به عنوان جانشين به مردم در به دو امر محال به نظر مى رسيد .
دوم اينكه ماده ء دوم قراداد صلح چنين اجازه اى را به معاويه نمى داد چون او شرط
كرده بود كه پس از خود ، حكومت متعلق به حسن مجتبى باشد .
حل اشكال اولى را مغيرة به عهده گرفت ووعده داد كه به وسيلهء كمك و همكارى زياد
بن سميه و ساير استانداران ، آن را به مرحلهء اجرا درآورد .
هامش
1 . ارشاد مفيد ص 175 و 176 ، چاپ دارالكتب الأسلامية .