من شاه و من رى
يك « من » در نواحى مختلف ايران وزن متفاوت دارد ، چنانكه در فهرست زير نموده شده است :
- من شاه يا من اصفهان - 1280 مثقال براى توزين ترياك ، ابريشم خام و مانند اينها
- من رى - 2560 مثقال معمول در ايالت گيلان
- من بوشهر - 760 مثقال
- من هاشم [ ؟ ] - 16 من بوشهر ، يا 12160 مثقال
- من شيراز - 720 مثقال
- من بحرين - 5 / 902 مثقال
- من بندر ديلم - 1140 مثقال
- من بندر ريگ - 950 مثقال
- من بندر ديّر [ ؟ ] - 902 مثقال
- من شوشتر - 1520 مثقال
واحدهاى طول
مقياس طول در اينجا معيار معين [ و دقيق ] ندارد ، چنانكه از سر انگشت يك دست تا بالاى برآمدگى بينى را يك ذرع مىگويند ، و اين طول را به 16 واحد كوچكتر تقسيم مىكنند كه هركدام يك « گره » است ، برابر طول انگشت شست ، و هر گره نيز به دو واحد كوچكتر تقسيم مىشود . اما معمولا در هر اندازهگيرى طول سخن از ذرع است ، و از اينرو شناختن مقياس و طول واقعى بسيار دشوار مىنمايد . براى سهولت كار ، مىشود يك ذرع را برابر نزديك 2 متر فرانسوى گرفت . نيز ، در مسافت جغرافيايى ، هر « رى » را فرسخ مىنامند ، با اين تعريف كه هر دو ثلث ذرع يك قدم است و 000 ، 12 قدم يك فرسخ مىشود . با اين حساب ، يك فرسخ را مىتوان برابر نزديك يك و نيم « رى » ژاپنى گرفت .
مختصرى درباره تقويم ايران
در ايران دو نوع تقويم معمول است : ايرانى و اسلامى ؛ تقويم ايرانى را « ماه جلالى » مىگويند ، كه ماه واحد گاهشمار است و « جلالى » گويا منسوب به يكى از شاهان قديم ايران كه اين