فضايل : فضّه بانويى عالم ، فاضل وأديب بود وقرآن وزبان عربى را نزد پدرش آموخت وفقه وأصول را از علماى خاندانش فرا گرفت وبه أو اجازه روايت دادند . به تدريس أصول وفقه وحديث اشتغال داشت وبعضي از طلاب در درسهايش حاضر مىشدند وبرخى از علما كتاب القوانين را به اعتبار اينكه مؤلفش به وى اجازه داده بود ، بر أو قرائت مىكردند . « 1 »
170 . فضّة النوبية
فضه خدمتكار حضرت زهرا عليها السّلام دختر گرامى رسول خدا صلّى اللّه عليه واله است وپيامبر صلّى اللّه عليه واله وى را براي كمك به فاطمه عليها السّلام تعيين فرمود . وى با أبى ثعلبه حبشي ازدواج كرد وپسرى به دنيا آورد . پس از مرگ أبو ثعلبه با أبو مليك غطفانى ازدواج نمود .
فضايل : فضه از نظر ايمان وتقوا وزهد وورع در درجه عالي قرار داشت ومحبتش به أهل بيت عليهم السّلام معروف ومشهور است وبلاغت كلام ونيكويى بيانش بر كسى پوشيده نيست . نقش أو فقط كمك در كار منزل نبود بلكه شاگرد فاطمه عليها السّلام در تربيت بود وپيوسته ملازم آن حضرت بود .
ابن أثير به سند خود از مجاهد از ابن عباس درباره آيهء :
« يُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَيَخافُونَ يَوْماً كانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً
( انسان ، 7 ) » : به نذر وفا مىكنند واز روزى كه شرش در حال پرواز است ، مىترسند ، گويد : حسن وحسين عليهما السّلام بيمار شدند . پيامبر صلّى اللّه عليه واله وهمه عربها براي سلامتى آنها دعا كردند وبه أمير المؤمنين گفتند كه براي فرزندانت نذرى كن . علي عليه السّلام نذر كرد كه براي خدا سه روز روزه بگيرد . فاطمه عليها السّلام هم همين نيت را كرد وفضه خادم آنها نيز چنين نيّتى كرد وهر سه روزه گرفتند .
هنگام افطار هرروز مسكينى بر ايشان وارد شد وطلب غذا نمود . اين بزرگواران قبل از اينكه افطار كنند نان وطعام خويش را به بينوا دادند وفقط با آب افطار نمودند . هر سه روز بدين منوال تكرار شد ، رسول خدا صلّى اللّه عليه واله بر ايشان وارد شد وشاهد ضعف جسمانيشان بود كه آيات 7 تا 9 سوره انسان ( هل اتى ) در حقّشان نازل گرديد .
ابن حجر از امام صادق از پدرانش از على عليهم السّلام روايت كند كه فرمود : رسول خدا صلّى اللّه عليه واله خادمي براي فاطمه عليها السّلام استخدام كرد كه نامش فضه بود ونان مىپخت . رسول الله صلّى اللّه عليه واله دعايى به أو تعليم فرمود تا هنگام خستگى بخواند ، آن دعا اين است : « يا واحد ليس كمثله أحد تميت كلّ أحد
و
هامش
( 1 ) . مستدرك أعيان الشيعة : 3 ، 164 .