119 . زينب بنت علي بن أبي طالب عليه السّلام
زينب كبرى دختر أمير المؤمنين علي بن أبي طالب ( عبد مناف ) بن عبد المطلب بن هاشم قريشى هاشمي است ومادرش فاطمه زهرا عليها السّلام دخت گرامى رسول خدا صلّى اللّه عليه واله است . زينب در حيات پيامبر صلّى اللّه عليه واله به دنيا آمد . كنيهاش ، أم كلثوم ، أم عبد الله وأم الحسن است ؛ ولى براي اين مظلومه كنيههاى مخصوصى مانند أم المصائب ، أم الرزايا ، أم النوائب وأمثال آن نيز ذكر كردهاند . « 1 » پدر گرامىاش أو را به ازدواج برادرزاده خويش عبد الله بن جعفر درآورد كه على ، عون أكبر ، عباس ، محمد وأم كلثوم ثمرهء اين پيوند بودند .
زمان وفات ومحل دفن خانم زينب عليها السّلام كاملا معين نيست ، گرچه مورخان از جمله زركلى سال 62 ق . را ذكر كردهاند . « 2 » علامه مامقانى وسيد امين نوشتهاند : پس از واقعه كربلا ، أهل بيت پيامبر صلّى اللّه عليه واله ابتدأ به شام وپس از آن به مدينه برده شدند . زينب عليها السّلام هشتاد روز پس از ورود به مدينه از دنيا رفت وثابت نشده كه از آنجا خارج شده باشد ، ودر مدينه مدفون گرديد . « 3 » بنابراين طبق گفته ايشان زمان وفات اين بانوى گرامى ، رجب سال 61 ق . در مدينه است .
فضايل : فضيلتهاى بانو زينب عليها السّلام مشهورتر از آن است كه نيازى به ذكر آن باشد ، گرچه قادر به بيان آن نيستيم . نام مباركش به وسيله جبرئيل عليه السّلام بر رسول خدا صلّى اللّه عليه واله عرضه شد وپيامبر صلّى اللّه عليه واله فرمود : وصيت مىكنم حاضران وغائبان را كه حرمت اين دختر پاس داريد ؛ همانا وى به خديجة كبرى عليها السّلام مانند است . « 4 » از نظر فصاحت وبلاغت اين بانوى گرامى ، تمام فصحا وبلغا اعتراف دارند كه هرگاه لب به سخن مىگشود گويا علي عليه السّلام سخن مىگفت . مرتبه عفت وعصمت وعقل ودانش آن عليا مخدّره آنچنان است كه قادر به گزارش آن نيستيم . سيد بن طاووس مىنويسد : آنگاه كه حسين عليه السّلام به شهادت رسيد ، زينب عليها السّلام فرياد زد : « يا محمّداه صلّى عليك مليك السّماء هذا حسين مرمّل بالدّماء منقطع الأعضاء وبناتك سبايا إلى اللّه المشتكى وإلى محمّد المصطفى وإلى علىّ المرتضى وإلى فاطمة الزهراء وإلى حمزة سيّد الشّهداء يا محمّداه هذا حسين . . . » : « 5 » اى
هامش
( 1 ) . رياحين الشريعة : 3 ، 46 .
( 2 ) . اعلام زركلى : ج 3 ؛ زينب بانوى قهرمان كربلا ( ترجمه ) : 172 .
( 3 ) . تنقيح المقال : 3 ، 80 ؛ أعيان الشيعة : 7 ، 140 .
( 4 ) . رياحين الشريعة : 3 ، 38 .
( 5 ) . اللهوف على قتلى الطفوف : 37 .