من فرزند داد .
عايشه گويد : بر هيچيك از زنان پيغمبر صلّى اللّه عليه واله به اندازه خديجة حسد نورزيدم ، با اينكه وى را نديده بودم ؛ زيرا پيامبر صلّى اللّه عليه واله أو را بسيار ياد مىكرد ، حتى گوسفند سر مىبريد وقطعات آن را براي دوستان خديجة مىفرستاد . « 1 »
وفات خديجة عليها السّلام پس از بازگشت از دوران محاصرهء سخت شعب مكة ، در همان سالى كه أبو طالب درگذشت ، در رمضان سال دهم يعنى سه سال قبل از هجرت ، در سن 64 سالگى دنيا را وداع گفت ورسول الله صلّى اللّه عليه واله را تنها گذاشت . گفتار درباره سال وفات حضرت خديجة عليها السّلام متفاوت است . برخى مانند قتادة ، سال سوم قبل از هجرت را ذكر كردهاند وعدهاى مانند أبو عبيده معمر بن المثنى ، سال پنجم را متذكر شدهاند ؛ درحالىكه سال چهارم هم گفته شده است . گفته قتادة به صواب نزديكتر است ؛ زيرا همه گفتهاند كه چند روز بعد از أبو طالب از دنيا رفت ، وسال رحلت أبو طالب را سال سوم قبل از هجرت ذكر كردهاند . طبرانى به چند طريق ومجلسي وزركلى نيز نقل كردهاند كه وفات خديجة عليها السّلام سال سوم قبل از هجرت رسول الله صلّى اللّه عليه واله بوده است . « 2 »
أم أيمن كنيز ( خادم ) پيامبر صلّى اللّه عليه واله ، بدن مباركش را غسل داد ورسول خدا صلّى اللّه عليه واله أو را در حجون دفن كرد وخود ، وى را در قبر گذاشت ( در آن سال نماز بر ميت هنوز واجب نشده بود ) . « 3 »
رحلت خديجة عليها السّلام مصيبت عظيمى براي رسول خدا صلّى اللّه عليه واله بود ؛ زيرا مصائب ديگرى به همراه داشت ، وپيغمبر صلّى اللّه عليه واله براي رضاى خداوند عزّ وجل ، همه را تحمل كرد . اين سال عام الأحزان ( سال اندوهها ) ناميده شد .
سخنان بزرگان : پيروان مذاهب وفرقهها در زمانهاى متفاوت ، جملگى خديجة عليها السّلام را به نيكى ياد كردهاند .
ابن عبد البر وابن أثير خديجة عليها السّلام را از أصحاب رسول أكرم صلّى اللّه عليه واله معرفى كردهاند وابن أثير مىنويسد : « كانت أوسط نساء قريش نسبا وأعظمهم شرفا وأكثرهم مالا » : « 4 » در ميان زنان قريش از نظر نسب وخاندان در حد وسط قرار داشت ؛ ولكن شريفترين وثروتمندترين ايشان بود .
هامش
( 1 ) . الاستيعاب : 4 ، 1823 و 1824 ؛ أسد الغابة : 5 ، 438 ؛ المعجم الكبير : 23 ، 12 و 13 .
( 2 ) . المعجم الكبير : 22 ، 451 و 452 ؛ الاعلام زركلى : 2 ، 302 ؛ بحار الأنوار : 16 ، 3 .
( 3 ) . الطبقات الكبرى : 8 ، 18 .
( 4 ) . الاستيعاب : 4 ، 1817 ؛ أسد الغابة : 5 ، 435 .