است قول ايشان : ادرءُوا الحدود بالشبهات « 1 » . « 2 »
دَرْج : داخل نمودن در چيزى است به طريق سهل وآسان . در صحيفة در دعاى عرفه : وَلا تَستَدرِجنِي « 3 » يعنى اخذ نكنى تو مرا به سهل وآسانى . قوله تعالى :
« سَنَسْتَدْرِجُهُمْ »
« 4 » يعنى مىگيريم ايشان [ را ] قليل بعد از قليل مثل كسى كه از درخت بالا رود ، در تفسير است : هر وقت كه معصيت كند نعمت به أو داده شود وفراموش شود از أو استغفار تا بميرد « 5 » .
دَرَك : - به دو فتحه - به معنى تلافى وجاى آوردن چيزى كه فوت شده است . دركاً يعنى استدراك ما فات منه . درك : لحوق ورسيدن ، ومنه :
« لا تَخافُ دَرَكاً »
« 6 » أي لحوقاً .
دَراكِ اسم فعل أي أدرِكْ . مُدارَكة : متابعة . دَرّاك : كثير الإدراك .
دَرَن : چرك وكدورت ومعصيت « 7 » .
دغل : خبث وخيانت وكبر وخديعه .
دلل : دلالت : راه نمودن . دليل ودَلّال ودالّ : راهنما . جوهري گويد : دلّت المرأة « 8 » .
دلّ هم به معنى جُرْأت ، دلّتْ على فلان أي جرأت عليه ، تدلَّلَت المرأة على زوجها أي جرأت . دالة به معنى وثوق ، وهو يدلّ على فلان أي يثق به . در دعاى صحيفة در دعاى عرفه : بدالة إليه ( ؟ ) به معنى وثوق است .
دلالت گاهى به معنى جرأت داشتن وتجرّى نمودن هم آمده است يقول : دلّت المرأة وتدللت من باب ضرب وتعب أي جرأتها . در دعا : مدلًاّ عليك فيما قصدت فيه إليك « 9 » به اين معنا است يعنى جرأت كنندهام بر تو در أموري كه قصد نمودهام در آن
هامش
( 1 ) . من لا يحضره الفقيه ، ج 4 ، ص 74 ، ح 5146 .
( 2 ) . اللهم . . . وادرأه عن الولوغ بنا ( الصحيفة السجادية : دعاى هفدهم ) .
( 3 ) . الصحيفة السجادية : دعاى چهل وهفتم .
( 4 ) . سورهء أعراف ، آيهء 182 .
( 5 ) . تفسير مجمع البيان ، ج 10 ، ص 98 .
( 6 ) . سوره طه ، آية 77 .
( 7 ) . واغسل به درن قلوبنا ( الصحيفة السجادية : دعاى چهل ودوم ) .
( 8 ) . صحاح اللغة ، ج 4 ، ص 1699 . در نسخه : دالة جرأة .
( 9 ) . الصحيفة السجادية : دعاى سيزدهم .