فرمود : مرا به زبانى بخوان كه با آن معصيت نكردى و آن زبان ، زبان ديگران است و خداى تعالى دعا در مورد برادر را اجابت مىكند و مىگويد براى تو چندين برابرش باشد در جاى خود مفصلا مىآيد . ( 32 ) و از آن جمله اين است كه ترغيب شده كه ثواب طاعات را به اموات دهند و اينكه حسنات آن چند برابر مىگردد و حتى از پيامبر ( ص ) روايت شده است كه هر كس داخل قبرستان شود و سوره « يس » بخواند خداى تعالى آن روز را بر ايشان سبك بگيرد و به عدد كسانى كه در قبرستانند به او حسنات دهد . و امام صادق عليه السلام فرمود : نماز و روزه و حج و صدقه و دعا و نيكى به ميت مىرسد و اجرش را به كننده اين كارها و ميت دهند و آن حضرت ( ع ) فرمود : هر مسلمانى به نيابت از ميتى عملى انجام دهد خداى تعالى پاداشى وى را چند برابر نمايد و ميّت را از آن بهرهمند سازد . و از جمله آن است كه پيامبر ( ص ) امر فرمود در گفتارش كه :
فَاعْلَمْ أَنَّهُ لا إِلهَ إِلَّا اللَّهُ وَ اسْتَغْفِرْ لِذَنْبِكَ وَ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ
« 1 » پس بدان كه خدايى جز خداى تعالى نيست و براى گناهت و گناه مؤمنين و مؤمنات استغفار كن . پس نگاه كن خداى تعالى چگونه امر به استغفار توأم با شهادت بر توحيد كرده است كه اساس اسلام و مدار احكام است و آيا جز اين است كه اين نهايت عنايت و تماميت رحمت و كمال فضيلت را مىرساند ؟ سپس همين بيان را با مثال روشن كرد . با آنكه شواهد فراوانى بر آن آورده : من نزد گمان بنده مؤمنم هستم و كسانى را كه به خدا بدگمان هستند تهديد كرد و بر ايشان خشم گرفت .
[ حسن ظن به خدا اساس توكل ]
امر خداى تعالى به توكل از روشنترين ادلهء كرم و محبت بسيارش مىباشد كه بايد گمان نيكو به حق سبحانه برد و خداى تعالى گمان بنده را اگر نيكو باشد بر مىآورد و تخلّف نمىكند در اين آيه كه فرمود :
وَ عَلَى اللَّهِ فَتَوَكَّلُوا إِنْ كُنْتُمْ مُؤْمِنِينَ
« 2 » بر خداى توكل كنيد اگر مؤمنيد . و همين آيه براى تشويق و ترغيب در توكل كافى است ، زيرا توكل را شرط ايمان دانست سپس اهل ايمان را بشارت داد كه به ايشان پاداش مىدهد و امرشان را كفايت مىكند و به ايشان بخشش مىكند و رعايتشان مىكند ، زيرا به اين نداى بزرگ گوش دادند :
وَ قالُوا حَسْبُنَا اللَّهُ وَ نِعْمَ الْوَكِيلُ
هامش
( 1 ) . 46 / محمد ، 19 .
( 2 ) . 5 / مائده ، 23 .