بَينَ الرَّعِيَّةِ أحوَجُ إلَى الإنصافِ مِن غَيرِهِم ، وكُلٌّ فأعذِر إلَى اللَّهِ في تأدِيَةِ حَقِّهِ إلَيهِ . « 1 »
20280 الإمامُ الباقرُ عليه السلام : إنّ للَّهِ جَنَّةً لا يَدخُلُها إلّا ثَلاثَةٌ ، أحَدُهُم مَن حَكَم في نَفسِهِ بالحَقِّ . « 2 »
20281 الإمامُ الصّادقُ عليه السلام : مَن أنصَفَ النّاسَ مِن نَفسِهِ رُضِيَ بهِ حَكَماً لِغَيرِهِ . « 3 »
( انظر ) الذِّكر : باب 1346 حديث 6665 ، 6666 .
القضاء بين النّاس : باب 3313 .
3820 . مَن لا يَنتَصِفُ
20282 الإمامُ عليٌّ عليه السلام : ثَلاثَةٌ لا يَنتَصِفونَ مِن ثَلاثَةٍ أبَداً : العاقِلُ مِن الأحمَقِ ، والبَرُّ مِن الفاجِرِ ، والكَريمُ مِن اللَّئيمِ . « 4 »
20283 عنه عليه السلام : لا يَنتَصِفُ البَرُّ مِن الفاجِرِ ، لا يَنتَصِفُ عالِمٌ مِن جاهِلٍ . « 5 »
شرح
كن كه روزى كه به ديدار پروردگار مىروى عذرت پذيرفته باشد ؛ زيرا اين گروه از مردم به انصاف ودادگرى محتاجتر از ديگرانند . پس باگزاردن حقّ هر يك از اينان در پيشگاه خدا عذر وحجّتى داشته باش .
20280 امام باقر عليه السلام : خداوند را بهشتى است كه جز سه گروه كسى وارد آن نشود : يكى از آنها كسى است كه دربارهء خودش به حقّ داورى كند ( به كسى كه حق با اوست حق بدهد ) .
20281 امام صادق عليه السلام : هركه داد مردم را از خود بستاند ( از جانب خود به آنان حق دهد ) داورى أو دربارهء ديگران مورد قبول واقع شود .
3820 . كساني كه داد خود نمىستانند
20282 امام علي عليه السلام : سه گروهند كه هرگز از سه گروه داد خود نمىستانند : خردمند از نابخرد ، نيكوكار از نابكار وبزرگوار از فرومايه . 20283 امام علي عليه السلام : نيكوكار از نابكار داد خود نمىستاند ؛ هيچ شخص دانا وفهميدهاى از نادان داد خود را نمىگيرد .هامش
( 1 ) . نهج البلاغة : الكتاب 53 .
( 2 ) . الكافي : 2 / 148 / 19 .
( 3 ) . بحار الأنوار : 75 / 25 / 4 .
( 4 ) . غرر الحكم : 4674 .
( 5 ) . غرر الحكم : 10732 و 10733 .