فَأتَوهُ بِها ، فَزَيَّنَت لَهُ نَفسُهُ فَوَقَعَ علَيها ، فَجاءَهُ الشَّيطانُ فقالَ : اقتُلْها فإنّهُم إن ظَهَرُوا علَيكَ افتَضَحتَ ، فَقَتَلَها ودَفَنَها ، فَجاؤوهُ فَأخَذُوهُ فَذَهَبُوا بهِ ، فَبَينَما هُم يَمشُونَ إذ جاءَهُ الشَّيطانُ فقالَ : إنّي أنا الذي زَيَّنتُ لكَ فاسجُدْ لي سَجدَةً انجِيكَ ، فَسَجَدَ لَهُ ، فذلكَ قولُهُ : « كَمَثَلِ الشَّيْطانِ إِذْ قالَ لِلإنْسانِ اكْفُرْ فَلَمَّا كَفَرَ قالَ إِنِّي بَرِيءٌ مِنْكَ إِنِّي أَخافُ اللَّهَ رَبَّ العَالَمِينَ » . « 1 »
( انظر ) الدرّ المنثور : 8 / 116 و 117 .
العبادة : باب 2458 .
1994 . تَأكيدُ الشَّيطانِ عَلى غَوايَةِ الإنسانِ
الكتاب :
« قالَ فَبِعِزَّتِكَ لَأُغْوِيَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ * إِلّا عِبادَكَ مِنْهُمُ المُخْلَصِينَ » . « 2 »
« قالَ فَبِما أَغْوَيْتَنِي لَأَقْعُدَنَّ لَهُمْ صِراطَكَ المُسْتَقِيمَ * ثُمَّ لَآتِيَنَّهُمْ مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ وَعَنْ أَيْمانِهِمْ وَعَنْ شَمائلِهِمْ وَلا تَجِدُ أَكْثَرَهُمْ شاكِرِينَ » . « 3 »
« قالَ رَبِّ بِما أَغْوَيْتَنِي لَأُزَيِّنَنَّ لَهُمْ فِي الْأَرْضِ وَلَأُغْويَنَّهُمْ أَجْمَعِينَ * إِلّا عِبادَكَ مِنْهُمُ المُخْلَصِينَ » . « 4 »
شرح
آن زن دست درازى كرد . شيطان به سراغ عابد آمد وگفت : أو را بكش ؛ زيرا اگر برادرانش متوجّه شوند ، رسوا مىشوى .
مرد عابد آن زن را كشت وجسدش را دفن كرد . برادران زن نزد عابد آمدند وأو را دستگير كردند وبا خود بردند . در حالي كه مىرفتند شيطان به سراغ عابد آمد وگفت :
من بودم كه اين عمل را در نظرت آراسته جلوه دادم . اكنون مرا سجده كن تا تو را نجات دهم . عابد هم أو را سجده كرد . اين است سخن خداوند كه مىفرمايد :
« همچون حكايت شيطان است آن گاه كه به انسان گفت : كافر شو وچون كافر شد شيطان گفت : من از تو بيزارم ، من از خدا ، پروردگار جهانيان ، مىترسم » .
1994 . تأكيد شيطان بر گمراه كردن انسان
قرآن : « گفت : سوگند به عزّت تو كه همهء آنها را گمراه مىكنم . مگر آن بندگان مخلص تو را » . « گفت : به سبب آن كه مرا به بيراهه افكندى من هم براي [ فريفتن ] آنان حتماً بر سر راه راست تو خواهم نشست . آن گاه از پيش رو واز پشت سرشان واز چپ واز راستشان بر آنها مىتازم . وبيشترينشان را سپاسگزار نخواهى يافت » . « [ شيطان ] گفت : اى پروردگار من ، به سبب آن كه مرا گمراه ساختى ، من هم در زمين [ بديها را ] در نظرشان بيارايم وهمگان را گمراه كنم . مگر آن بندگان خالص گشتهء تو از ميان آنان را » .هامش
( 1 ) . الدرّ المنثور : 8 / 116 .
( 2 ) . ص : 82 ، 83 .
( 3 ) . الأعراف : 16 ، 17 .
( 4 ) . الحِجر : 39 ، 40 .