وَظِلَالُهُمْ بِالغُدُوِّ وَالْآصَالِ » . « 1 »
« وَالنَّجْمُ وَالشَّجَرُ يَسْجُدانِ » . « 2 »
« أَوَلَمْ يَرَوْا إِلَى ما خَلَقَ اللَّهُ مِن شَيْءٍ يَتَفَيَّؤُا ظِلالُهُ عَنِ اليَمِينِ والشَّمائِلِ سُجَّداً لِلَّهِ وَهُمْ داخِرُونَ * وَلِلَّهِ يَسْجُدُ ما فِي السّماواتِ وَما فِي الْأَرْضِ مِنْ دَآبَّةٍ والْمَلائِكَةُ وَهُمْ لايَسْتَكْبِرُونَ » . « 3 »
( انظر ) الحجّ الآية 18 .
التسبيح : باب 1728 .
بحار الأنوار : 60 / 164 باب 34 .
1735 . السُّجودُ وَالتَّقرُّبُ إلَى اللَّهِ
الكتاب :
« كَلَّا لَاتُطِعْهُ وَاسْجُدْ وَاقْتَرِبْ » . « 4 »
الحديث :
8455 الإمامُ عليٌّ عليه السلام : لا يُقَرِّبُ مِنَ اللَّهِ سبحانَهُ إلّا كَثرَةُ السُّجودِ والرُّكوعِ . « 5 »
8456 . الإمامُ الصّادقُ عليه السلام - لَمّا قالَ لَهُ سعيدُ بنُ يسارٍ : أدعُو وأنا راكِعٌ أو ساجِدٌ ؟ - : نَعَم ادْعُ وأنتَ ساجِدٌ ، فإنَّ أقرَبَ ما يَكونُ العَبدُ إلى اللَّهِ وهُو ساجِدٌ ، ادْعُ اللَّهَ عزّوجلّ
شرح
با سايههاشان بامداد وشبانگاهان سجدهء خدا مىكنند » .
« وبوته « 1 » ودرخت سجده مىكنند » .
« مگر آن چيزها را كه خدا آفريده است نديدهاند كه سايههاى آنها از راست وچپها مىگردد وبا فروتنى براي خدا سر بر خاك مىسايند . هرچه در آسمانها وزمين است ، از فرشتگان وجنبندگان ، خدا را سجده مىكنند وتكبّر نمىورزند » .
1735 . سجود وتقرّب به خدا
قرآن : « هرگز أطاعت أو مكن . سجده كن و [ به خدا ] نزديك شو » . حديث : 8455 امام علي عليه السلام : [ بنده را ] به خداى سبحان نزديك نكند مگر سجود وركوع بسيار . 8456 . امام صادق عليه السلام - در پاسخ به سعيد بن يسار كه پرسيد : در حال ركوع يا سجود دعا كنم ؟ - فرمود : آرى ، در حال سجود دعا كن ؛ زيرا نزديكترين زمان بنده به خداوند زماني است كه در سجده است . [ در آن حال ] براي دنيا وآخرتت به درگاه خداوند( 1 ) . « نجم » گاه به معناى ستاره مىآيد وگاه به معناى گياهان بدون ساقه ودر اين جا به قرينهء « شجر ( درخت ) » مقصود ، معناى دوم يعنى گياهان بدون ساقه ( بوته ) است .هامش
( 1 ) . الرعد : 15 .
( 2 ) . الرحمن : 6 .
( 3 ) . النحل : 48 ، 49 .
( 4 ) . العلق : 19 .
( 5 ) . غرر الحكم : 10888 .