500 . الجِدالُ المَذمومُ
الكتاب :
« وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يُجادِلُ فِي اللَّهِ بِغَيْرِ عِلْمٍ وَيَتَّبِعُ كُلَّ شَيْطانٍ مَرِيدٍ » .
« 1 »
« ما يُجادِلُ فِي آياتِ اللَّهِ إِلَّا الَّذِينَ كَفَرُوا فَلا يَغْرُرْكَ تَقَلُّبُهُمْ فِي الْبِلادِ » .
« 2 »
« كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍ وَالْأَحْزابُ مِنْ بَعْدِهِمْ وَهَمَّتْ كُلُّ أُمَّةٍ بِرَسُولِهِمْ لِيَأْخُذُوهُ وَجادَلُوا بِالْباطِلِ لِيُدْحِضُوا بِهِ الْحَقَّ فَأَخَذْتُهُمْ فَكَيْفَ كانَ عِقابِ » .
« 3 »
« الَّذِينَ يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطانٍ أَتاهُمْ كَبُرَ مَقْتاً عِنْدَ اللَّهِ وَعِنْدَ الَّذِينَ آمَنُوا » .
« 4 »
« إِنَّ الَّذِينَ يُجادِلُونَ فِي آياتِ اللَّهِ بِغَيْرِ سُلْطانٍ أَتاهُمْ إِنْ فِي صُدُورِهِمْ إِلَّا كِبْرٌ ما هُمْ بِبالِغِيهِ فَاسْتَعِذْ بِاللَّهِ إِنَّهُ هُوَ السَّمِيعُ الْبَصِيرُ » .
« 5 »
« وَالَّذِينَ يُحَاجُّونَ فِي اللَّهِ مِنْ بَعْدِ ما اسْتُجِيبَ لَهُ حُجَّتُهُمْ
شرح
500 . مجادلهء نكوهيده
قرآن : « بعضي از مردم بىهيچ دانشى دربارهء خدا مجادله مىكنند واز هر شيطان سركشى پيروى مىنمايند » . « جز آنها كه كفر ورزيدند در آيات خدا جدال نمىكنند ؛ پس ، رفت وآمدشان در شهرها تو را نفريبد » . « پيش از ايشان قوم نوح وگروههايى كه بعد از ايشان بودند پيامبرشان را تكذيب كردند . وهر امّتى آهنگ پيامبر خود را كردند تا أو را دستگير كنند وبه باطل ستيزه نمودند تا حق را با آن پايمال كنند . اما من آنها را [ به عقوبت ] فرو گرفتم وچه [ عقوبتي ] بود عقوبتم » . « كساني كه بي هيچ حجّتى كه برايشان آمده باشد در آيات خدا مجادله مىكنند ، كار آنان نزد خدا ومؤمنان سخت ناپسند است » . « آنان كه بىهيچ حجّتى كه از آسمان آمده باشد دربارهء آيات خدا مجادله مىكنند ، در دلهاشان جز بزرگ منشى كه بدان نرسند نيست . پس به خدا پناه ببر كه أو خود شنوا وبيناست » . « وكساني كه دربارهء خدا جدال مىكنند ، پس از آن كه دعوتش را أجابت كردهاند ، حجّت آنها نزد پروردگارشان باطل است . خشمى [ از خدا ] برهامش
( 1 ) . الحجّ : 3 .
( 2 ) . غافر : 4 .
( 3 ) . غافر : 5 .
( 4 ) . غافر : 35 .
( 5 ) . غافر : 56 .