الغُلامُ ثلاثَ سِنينَ فَقُلْ لَه سَبْعَ مَرّاتٍ : قُلْ :
لا إلهَ إلّااللَّه ، ثمّ يُترَكُ حتّى تَتِمَّ له ثلاثُ سنينَ وسبعَة أشهر وعشرون يوماً . « 1 »
414 . الإمامُ الصّادقُ عليه السلام : دَع ابنَكَ يَلعبْ سَبْعَ سِنينَ ، ويُؤدَّبْ سَبعاً ، وألزِمْهُ نفسَكَ سبعَ سنينَ ، فإنْ أفلَحَ ، وإلّا فإنّهُ مَن لا خَيْرَ فيهِ . « 2 »
415 . عنه عليه السلام : يُؤدَّبُ الصَّبيُّ علَى الصَّومِ ما بينَ خَمْسَ عَشْرةَ سَنةً إلى سِتَّ عَشرةَ سنةً . « 3 »
416 . عنه عليه السلام : احمِلْ صَبيَّكَ حتّى يأتيَ على سِتِّ سنينَ ، ثُمّ أدِّبْهُ في الكُتّابِ سِتَّ سنينَ ، ثمّ ضُمَّهُ إليكَ سَبْعَ سنينَ فأدِّبْهُ بأدبِكَ ، فإنْ قَبِلَ وصَلُحَ وإلّا فَخَلِّ عَنهُ . « 4 »
( انظر ) الحدود : باب 757 .
69 . ما يَنبَغي رِعايَتُه فِي التَّأدِيبِ
417 . بحار الأنوار : نَهَى رسولُ اللَّهِ صلى الله عليه وآله عنِ الأدبِ عندَ الغَضَبِ . « 5 »
418 . الإمامُ عليٌّ عليه السلام : لا أدبَ مَعَ غَضَبٍ . « 6 »
شرح
وارد سه سالگى شد ، هفت بار به أو بگو :
« بگو : لا إله الّا اللَّه » . سپس أو را به حال خودش واگذار تا سه سال وهفت ماه وبيست روزش تمام شود .
414 . امام صادق عليه السلام : فرزندت را تا هفت سالگى بگذار بازى كند ، بعد از آن ، هفت سال أو را أدب [ ودانش ] آموز وهفت سال أو را همراه خود كن ؛ اگر درست شد كه شده ، وگر نه خيرى در أو نيست .
415 . امام صادق عليه السلام : پسر بچّه را بايد از پانزده شانزده سالگى بر روزه گرفتن تأديب كرد .
416 . امام صادق عليه السلام : فرزند خود را تا شش سالگى آزاد بگذار ، سپس شش سال أو را سواد وأدب آموز . بعد از آن ، هفت سال أو را با خود داشته باش وآداب خودت را به أو بياموز . اگر تربيت پذير بود واصلاح شد كه شده ، وگرنه أو را به حال خودش واگذار .
69 . آنچه در تربيت بايد رعايت شود
417 . بحار الأنوار : پيامبر خدا صلى الله عليه وآله از تأديب [ وتنبيه ] كردن به هنگام خشم نهى فرمود . 418 . امام علي عليه السلام : در هنگام خشم تأديبى نيست .هامش
( 1 ) . بحار الأنوار : 104 / 94 / 36 .
( 2 ) . بحار الأنوار : 104 / 95 / 40 .
( 3 ) . بحار الأنوار : 103 / 162 / 6 .
( 4 ) . مكارم الأخلاق : 1 / 478 / 1648 .
( 5 ) . بحار الأنوار : 79 / 102 / 2 .
( 6 ) . غرر الحكم : 10529 .