شكل 2 - 11 : اين خوشهء كهكشانها ، آبمار نام دارد ويك خوشهء انبوه دور دست است .
هنگام ترسيم وضعيت يك كهكشان كه در فاصلهء بسيار زيادى قرار دارد بايد توضيحاتى در مورد مسئله زمان به عمل آورد وكيفيت « كنونى » آن را محاسبه كرد .
براي اين كار ، آگاهى از سير تكاملى كهكشانها لازم است . مثلا نور كهكشانى كه 4 تا 5 ميليارد سال پيش گسيل شده است ( نوري كه فعلا از آن دريافت مىكنيم ) حامل اطلاعاتى از كيفيت كنونى كهكشان نيست ودر نتيجة تغييرات احتمالي در كهكشان را شامل نمىشود ، تغييراتى كه از آن تاريخ تا حال به وقوع پيوسته است . پس بايد در محاسبات كيهانشناسى تغييرات تكاملى در نظر گرفته شوند .
كهكشانها در قرآن ( فارسي ) — صفحة 330
مساهمون: لطف على سليمى
ص٣٣٠