زيرا كه از استعمال دقايق أيام هيچ خللى به اعمال اين تاريخ راه نمىيابد .
پس لازم آمد به جهت
I
فنكها ودقايق أيام وچاغها وساعت مستوى ، بيان اعمالي كردن كه اگر از اينها بعضي
I
مجهول بود ، از آنكه معلوم باشد چگونه استخراج كنيم . وطريق آن چنان است كه اگر فنكها معلوم
I
باشد ودقايق أيام مجهول ، فنكها را در 60 ضرب كنيم وبر 10000 قسمت كنيم ؛ يا فنكها را مرفوع
I
گردانيده بر / بموم كه مرفوع ده هزار فنك است منحط قسمت كنيم تا دقايق أيام حاصل آيد .
طريقي
I
ديگر ؛ چون فنكها را در 1296 ضرب كنيم روابع أيام حاصل آيد . آن را به دقايق مرفوع گردانيم
I
تا مرفوع حاصل شود ؛ يا فنكها را مرفوع گردانيده در چندين / كالو ثالثه ورابعه ضرب كنيم
I
تا دقايق أيام حاصل شود . واگر دقايق أيام معلوم باشد ، فنكهاى مجهول دقايق أيام را در
I
10000 ضرب كنيم وبر 60 قسمت كنيم ؛ يا دقايق أيام را در / بموم منحط ضرب كنيم تا فنكهاى
I
مبسوط يا مرفوع حاصل آيد .
طريقي ديگر ؛ دقايق أيام را روابع گردانيم وآن را بر 1296
I
قسمت كنيم ؛ يا دقايق أيام را بسط ناكرده وبر چندين / كالو ثالثه ورابعه
I
قسمت كنيم تا فنكها مبسوطه يا مرفوعه حاصل آيد . واگر خواهيم تا از دقايق أيام ، ساعات
I
مستوى به در آوريم چون حصهء يك ساعت ، دو دقيقه وسى ثانيه است دقايق أيام را
I
بر دو دقيقه وسى ثانيه قسمت كنيم ؛ يا « 1 » دقايق أيام را در بيست وچهار ضرب كنيم وبر
I
شصت قسمت كنيم ؛ يا دقايق أيام را تضعيف كينم وبر پنج دقيقه قسمت ؛ يا دقايق
I
أيام را در بيست وچهار منحط ضرب كنيم تا ساعات مستوى حاصل آيد . واگر عكس
I
اين عمل خواهيم كه كنيم يعنى از ساعات مستوى دقايق أيام بيرون آوريم ساعات
I
مستوى را در / ب دقيقه و / ل ثانيه ضرب كنيم ؛ يا ساعات مستوى را در 60 ضرب
I
كنيم وبر / كد قسمت كنيم يا ساعات مستوى را تنصيف كنيم ودر پنج دقيقه ضرب كنيم ؛
هامش
( 1 ) . [ در أصل نسخه : ] تا