هم نميتواند سرايندهء مدخل منظوم مورد نظر واشارهء حمد ( اللّه ) مستوفى در تاريخ گزيده باشد ، چه وى به « فخر مدبّر » شهره بوده ونه « فخر الدّين » ، وهمو در تأليفاتش به داشتن چنين منظومهيى أشارت ندارد ، ودر هيچ كتاب وتذكرهيى وى را به شاعرى توصيف نكردهاند ، وأو در تأليفاتش أصلا به شعر وشواهد شعري رغبتي نشان نميدهد تا چه رسد كه سراينده باشد .
يك فخر الدّين مباركشاه ديگر هم ميشناسيم كه به غزنوى شهره است . اين شخص ساماندهنده ومؤلّف فرهنگ قوّاس است كه حاجب دهلوى ، در دستور الأفاضل ، كه به سال 743 هجرى قمري تأليف كرده ، از وى به عنوان كسى كه زنده است ، وبرايش « عمر نوح وخشور » آرزو دارد ، ياد ميكند . پس اين فخر الدّين مباركشاه قوّاس غزنوى كمانگر هم نميتواند سرايندهء مدخل منظوم به سال 616 هجرى قمري باشد .
در منابع كتابشناسى ودر نسخ متعدّد مدخل منظوم ، سرودن آن را به خواجة نصير الدّين طوسي نسبت دادهاند . خواجة نصير در سال 597 هجرى قمري متولّد شده است . پس در سال 616 هجرى قمري ، حدودا ، بيست سأله بوده است وقاعدة ، يك جوان بيست سأله نبايد چندان تبحّرى در نجوم واحكام ميداشته كه مدخل منظوم بسرايد .
مرحوم سعيد نفيسى ، در مقالتي با عنوان « اشعار فارسي خواجة ( نصير ) » نوشته است :
« منظومهيى از خواجة ( نصير الدّين طوسي ) در مدخل نجوم در دست است كه شامل 379 بيت است ونسخههاى متعدّد از آن در مجموعهها ديدهام . آغاز اين منظومه بدين گونه است : « مرد دانا سخن ادا نكند - تا به نام حقّ ابتدأ نكند » . پس از ابياتى در حمد ونعت ، ميگويد :
چون بديدم كه بر بسيط زمين * هيچ دانش ز بعد دانش دين