توضيحا مقصود اين است كه هرگاه چهار مقدار مثلا چهار عدد متناسب را در زواياى شكل مربعى فرض كنيم ، حاصل ضرب آن دو عدد كه در قطر مربع مقابل يكديگر واقع شدهاند برابر است ؛ اما در تقسيم ، آن دو عدد كه در ضلع مربع مقابل يكديگر واقع شدهاند مناط اعتبار است ؛ چنانكه در شكل مربع ذيل نمودهايم .
شرح
( 21 ) ص 19 - 20 - براي نمودن اقسام نسبت با حروف تهجى بايد گفت هرگاه أول ودوم وسوم وچهارم را بترتيب ا وب وج ود فرض كنيم نتيجة چنين مىشود :
مقدارهاى متناسب :
عكس نسبت :
ابدال نسبت :
تركيب نسبت :
تفصيل نسبت موافق نوشتهء كتاب :
وباعتبار ديگر كه دوم وچهارم را از اعداد متناسب قبل از عكس ملاحظه كنيم :