كه خواستى عطا كنى ، با روى خوش و گوارا به وى عطا كن و هر كه را كه محروم كردى ، به زيبايى و پاسخ نيكو محروم كن .
و هيچ چيز همانند سستى و غنيمت شمردن تأخير كار از روزى به روزى ديگر و از ساعتى به ساعت ديگر و سرگرمشدن به كارهاى غير ضرورى و غفلت از كارهاى لازم ، امور فرمانروايان را تباه نمىكند .
پس براى هر چيزى كه بايد در آن بنگرى ، زمانى را قرار ده كه در آن زمان از آن كار كوتاهى نكنى و تمام تلاش و كوششت را در آن عمل بندى . و كار هر روز را مشخص كن و سهم هر ساعت را براى آن قرار ده .
و براى ارتباط ميان خود و خدا بهترين زمانها را قرار ده ؛ هر چند هر گاه نيت و انگيزهات صحيح باشد ، همهء زمانها براى خداست . و در هيچ شب و روزى ، چيزى را بر فرايض دينىات مقدم ندار تا اينكه آنها را به طور تمام و كامل انجام دهى .
و پردهنشينى را طولانى نكن ؛ چرا كه آن يكى از درهاى بدبينى به توست و سبب تباهى و فساد امور به زيان تو مىشود . مردم انسانهايى هستند كه از آنچه از پيش چشمانشان به دور است ، بىخبرند . و دربان و پردهدارانت را گزينش كن و هر يك از آنان كه خود را بر مردم ترجيح مىدهد و متكبر و كمانصاف است ، از خود دور كن .
و به احدى از خانواده و نزديكانت ملكى را نبخش و هر گاه به مردم اطراف خود زيان مىرساند و اجازهء گرفتن ملكى را نده .
و هيچ صلح و آشتى را كه دشمن تو را بدان فرامىخواند ، ردّ نكن ؛ زيرا صلح سبب آسايش سپاهيان و برطرفكنندهء اندوهها و موجب امنيت شهرهاست . پس هر گاه قدرت و فرصت نسبت به دشمن يافتى ، عهد و پيمانش را به خودش بازگردان و عليه او از خدا درخواست يارى كن و هنگام دعوت دشمن به صلح ، بيشترين آمادگى و احتياط را داشته باش ؛ زيرا چه بسا دعوت به صلح مكر و نيرنگى بيش نباشد . و هر گاه پيمان بستى ، ديوار وفا در اطرافش بكش و تعهدت را با امانتدارى و راستى رعايت كن .
و از نيرنگ به پيمان خدا و شكستن عهدش بپرهيز ؛ چرا كه خداوند عهد و پيمان خود را امانى قرار داد كه با رحمتش آن را در ميان بندگان امضا كرده است . و پايدارى بر تنگنا و فشارى كه اميد به گشايش آن دارى ، بهتر از نيرنگى است كه از عذاب و فرجام بدى كه از آن بيمناكى .
و از شتاب در ريختن بهناحق خونها بپرهيز ؛ زيرا هيچ چيز داراى عذابى بزرگتر از آن نيست . و به قيمت نابودى و هلاكت خويش و قرار گرفتن در معرض خشم خداوند ، تقويت فرمانراويى گذرا را مجوى كه نمىدانى بهرهات از بقاى آن و بقاى خود براى آن چيست ؟ و از خودبزرگبينى و اطمينان به خويش بپرهيز ؛ چرا كه آن از مطمئنترين فرصتهاى شيطانِ در نزد اوست . و از شتاب در كارها پيش از زمانشان و كوتاهى در آنها در وقت و امكانشان و پافشارى در آنها هنگام ناشناخته بودن و سستى در آنها هنگام آشكار شدن بپرهيز ؛ زيرا هر كار محلى دارد و هر حالتى ، زمان و حالى دارد . »
جامع أحاديث الشيعة (منابع فقه شيعه) (فارسى) — صفحة 639
مساهمون: السيد البروجردي
ص٦٣٩