مىگويم : روايت اوّل - از اين سه روايت - از جمله دلايل اين است كه مجلس دعا محل حاضر شدن ملائكه است .
سوم : از امورى كه از حديث شريف استفاده مىشود اينكه : شركت كردن و حضور در مجلس ذكر و دعا مستحب است هرچند كه به آن اشتغال نورزد . شاهد بر اين مطلب روايتى است كه در بحار به نقل از عوالى اللئالى آمده كه : عدّهاى از مشايخ به طريق صحيحى از حضرت رضا عليه السّلام روايت كردهاند كه فرمود : هنگامى كه اهل مجالس ذكر و علم به منزلهايشان بازمىگردند ، خداى - عزّ و جلّ - به فرشتگان مىفرمايد : ثواب آنچه از كارهاى اينان ديديد بنويسيد . پس براى هركدام ثواب عملش را مىنويسند ، و بعضى از افراد را كه با آنها حاضر بودهاند رها مىكنند ، پس خداوند - عزّ و جلّ - مىفرمايد : چرا فلانى را ننوشتيد مگر با ايشان نبود و در جمعشان حضور نداشت ؟ مىگويند : پروردگارا ! او با آنها شركت نداشت و كلمهاى هم سخن نگفت . خداوند جليل جلّ جلاله مىفرمايد : مگر همنشين آنها نبود ؟ عرضه مىدارند : چرا پروردگارا ! پس مىفرمايد : او را با آنها بنويسيد ، آنان قومى هستند كه همنشين آنان به سبب ايشان بدبخت نشود ، پس او را با آنها مىنويسند ، و خداوند تعالى مىفرمايد : براى او ثوابى مثل ثواب يكى از آنها بنگاريد . « 1 »
بيان : علامه مجلسى گفته : اينكه حضرت فرمود : « لا يشقى به جليسهم » ؛ همنشينشان بدبخت نشود .
يعنى به بركت آنها همنشين ايشان نوميد نمىشود كه منتهى به بدبختى وى گردد ، يا اينكه مصاحبت آنان در همنشين مؤثر است ، پس به سبب آن شايستهء ثواب و سعادت شده است .
و نيز در بحار به نقل از عيون اخبار الرضا به سند خود از حضرت رضا عليه السّلام آورده كه فرمود : هركس در مجلسى كه امر ما در آن احيا مىشود بنشيند ، روزى كه دلها مىميرد دل او نخواهد مرد . « 2 »
مىگويم : و نظير اين مصاحبت با زائران قبر مولاى شهيدمان حضرت ابى عبد اللّه الحسين عليه السّلام و بودن با آنها و نيز ورود به جمع ايشان مىباشد .
چهارم : از امورى كه از حديث شريف استفاده مىشود اينكه : نشستن در مجالس ذكر مايهء صفاى دل مىباشد ، بدين جهت است كه فرشتگان با اهل آن مجالس انس مىگيرند . خداوند ما را موفق بدارد و در دنيا و آخرت از آنان قرار دهد .
هامش
( 1 ) . بحار الانوار : 1 / 202 ؛ و عوالى اللئالى : 4 / 68 .
( 2 ) . بحار الانوار : 1 / 200 .