ادريس عليه السّلام از قومش غايب شد ، هنگامى كه مىخواستند او را بكشند - چنانكه در حديثى از حضرت باقر عليه السّلام آمده است - . قائم عليه السّلام نيز همينطور ، هنگامى كه دشمنان مىخواستند آن حضرت را بكشند ، غايب شد . چنانكه در بحث ظلم دشمنان بر آن حضرت در حرف « ظ » گذشت .
غيبت ادريس عليه السّلام به طول انجاميد به حدّى كه شيعيان و پيروان او در سختى و شدّت و فشار واقع شدند . قائم - عجّل اللّه فرجه الشريف - نيز غيبتش طولانى است تا جايى كه شيعيانش به منتهاى سختى و فشار و مشقّت واقع شوند . در بحار از پيغمبر اكرم صلّى اللّه عليه و إله روايت شده كه فرمود : پيوسته وضع شما چنين خواهد بود تا اينكه در ميان فتنه و جور ، كسى متولّد شود كه مردم او را نشناسند . آنگاه زمين به حدّى از ظلموستم پر شود كه هيچكس نتواند « اللّه » بگويد [ و نام حقّ ببرد ] سپس خداوند - عزّ و جلّ - مردى از من و از عترت من برانگيزد كه او زمين را پر از عدل سازد ، همچنانكه قبل از او آن را پر از ظلموستم كرده باشند . « 1 »
و از امير المؤمنين عليه السّلام مروى است كه فرمود : البته زمين پر از ظلموجور مىشود ، تا جايى كه كسى - جز مخفيانه - اللّه نگويد . سپس خداوند قومى صالح را مىآورد كه آن را پر از قسط و عدل نمايند ، چنانكه از ظلموجور پر شده است . و در حرف « ف » بعضى دلايل گذشت .
وقتى غيبت ادريس عليه السّلام به طول انجاميد ، مردم بر توبه اتفاق كردند و به سوى خدا بازگشتند ؛ خداوند متعال هم او را ظاهر ساخت و شدّت و بدى را از آنان دور كرد . قائم - عجّل اللّه فرجه الشريف - نيز همينطور است كه اگر مردم بر توبه اتّفاق كنند و تصميم قطعى بر يارىاش داشته باشند ، خداى تعالى او را ظاهر خواهد ساخت - كه ان شاء اللّه در بخش هشتم مطالبى در اين باره خواهد آمد .
هنگامى كه ادريس عليه السّلام ظهور كرد ، پادشاه ستمگر و مردم براى او تسليم شدند . قائم - عجّل اللّه فرجه الشريف - نيز چنين است : هرگاه ظاهر شود ، پادشاهان و امراى جبّار و مردم عالم به آن حضرت مىگروند و سر فرود مىآورند . اگر بخواهيد بيش از اين بر احوال ادريس اطلاع يابيد به كتابهاى مفصلى مانند كمال الدين و بحار و حيات القلوب مراجعه كنيد ، ما اگر بيش از اين در اين باره مطالبى ذكر كنيم از منظور اصلىمان مىمانيم ، لذا به همين مقدار اكتفا مىكنيم ، اميد آنكه خداوند ما را با اولياى خود محشور گرداند .
هامش
( 1 ) . بحار الانوار : 51 / 68 .