با اينكه با سنگ مفروش گرديده ، اما تنگ و كثيف است . در اطراف اين شهر جنگل وجود ندارد و اين خود يك محروميت بزرگ است . ضمنا زمستانهاى بسيار سختى هم دارد . ارزروم مقر فرمانروايى پاشايى است كه مقامش بالاتر از پاشاهاى قارص ، آخال تزيخ و بايزيد مىباشد .
ارس :
رود بزرگ آسيا است كه در زمان قديم كشور مدى را از ارمنستان جدا مىكرده است . اين رود از كوههايى كه در مجاورت ارزروم واقعند سرچشمه مىگيرد و سپس به وسيلهى چند رودخانه و نهر به خصوص آرپاچاى كه از قفقاز به آن مىريزد به صورت رود بزرگى درمىآيد . رود مزبور از دامنهى كوههاى آرارات عبور مىكند و در دشت مغان به رودخانهى كر ملحق مىشود و سپس در ساليان به بحر خزر مىريزد . در اين نقطه به سبب اينكه ارس داراى دو مصب مىباشد جزيرهاى به وجود آمده است .
در فصل بهار اين رود بسيار پرآب و تند است اما در اواخر تابستان آب آن كم مىشود به طورى كه در چندين نقطه گدارهايى براى عبور پيدا مىشود .
ارمنستان :
ارمنستان كه سابقا كشور آسياى صغير بوده ، امروز به ارمنستان تركيه و ارمنستان ايران تقسيم گرديده است . ارمنستان تركيه از شهر سيواس تا شهر قارص گسترده شده ، ارزروم مركز حكومت آن است . حكومت آن را يك پاشا عهدهدار مىباشد .
ارمنستان ايران علاوه بر قسمت اعظم منطقهى آران شامل شهر نخجوان ، قسمتى از كردستان و گرجستان نيز بوده است .
اروميه :
تابارماى باستان شهرى بزرگ ، ثروتمند و پرجمعيت است كه در كنار درياچهى شاهى كه درياچهى اروميه نيز ناميده مىشود واقع گرديده است . اروميه امروز مركز حكومت ايل افشار است كه نادر شاه از بين آنان برخاسته است . اين شهر به وسيلهى حصارهاى خوب و برجهاى عظيمى كه به سبك تركها بنا شده ، حفاظت مىشود . حكومت شهر با يك بيگلربيگى درجهى يك مىباشد كه برادرزن سوگلى شاه است و با اين حال و بر خلاف