الرّضيخة : اين نيز به معناى هديه است . اما معمولا درباره هداياى كم به كار مىرود .
ساختار ادبى
عجبا : مفعول مطلق است .
أن فى دعابة : تاويل به مصدر مىرود و ما بعد « أنّ » جاى دو مفعول « يزعم » را پر مىكند .
باطلا : صفت براى مفعول مطلق محذوف است و در اصل چنين بوده است : « قال قولا باطلا » .
آثما : حال است .
أىّ زاجر : خبر مقدم و مبتداى آن « هو » محذوف و در اصل چنين بوده است : « فهو أىّ زاجر » برخى نيز « أىّ » را حال دانستهاند ؛ ولى توضيح ندادهاند كه چگونه « أىّ » در اينجا مىتواند حال باشد .
شرح و تفسير
( عجبا لابن النّابغة ) نابغه نام مادر عمروعاص است . شيخ ميثم بحرانى در اين باره مىگويد : مادر عمروعاص به دليل شهرت در روسپىگرى و تظاهر به آن « نابغه » ناميده مىشود . « 1 » در شرح ابن ابى الحديد آمده است : « نابغه مادر عمروعاص است كه ابو لهب و امية بن خلف و هشام بن مغيرة و ابو سفيان بن حرب و عاص همگى با او آميزش كردند و عمرو از او به دنيا آمد . همه آنها خواهان عمرو بودند ولى مادرش ، عاص را به پدرى عمرو برگزيد ؛ زيرا
هامش
( 1 ) . شرح مئة كلمة : 162 .