ايلخانان القاب شاهان خارجى را معمولا حذف مىكردند « 1 » ، چه ذكر آن را دون شأن خود مىدانستند . با قطعيت نمىتوان گفت ، كه اطلاعاتى كه از ديوان مصر « 2 » دربارهء نحوهء مكاتبات ايران به دست مىآوريم ، تا چه اندازه با حقيقت مطابقت دارد .
بىترديد منشيان ديوان مصر القاب شاهان ايران را باتوجه به وضع سياسى موجود و به منظور حفظ منافع مصر انتخاب مىكردند .
نشان فرمانروايان ايران - و همچنين ماوراء النهر « 3 » - طبل ، علم ، سنجاق و چتر بود . از آن گذشته به كار بردن تمغا « 4 » ( مهر سلطنتى ) و نيز التزام ركاب نيزهداران و پرچمداران ، كه به كلاه خويش پرى زده بودند ، و بالاخره نوازندگى نوبه ( دستهء موسيقى دربار ) از حقوق خاص فرمانروا بود « 5 » . المفضل گزارش مىدهد ، كه فرمانرواى ماوراء النهر علاوه بر پرچم خود پرچم مصر را نيز با خود حركت مىداده است - اما اين گزارش ظاهرا خالى از خطا نيست « 6 » . اما بايد گفت ، كه اين كار در دورهء اتحاد و اتفاق صميمانه ، همانطور كه اعطاى پرچم مصر به خان دشت قپچاق نشان مىدهد ، غيرممكن نبوده است « 7 » .
به ندرت به افرادى كه عضو خانوادهء خان نبودند ، اجازه داده مىشد ، كه نشانهاى سلطنتى را به كار ببرند . در اين صورت آنها مجاز بودند ، كه افراد مسلح و ركابدار مخصوص در التزام داشته باشند « 8 » .
مأموران دربار و اشراف اردوى فرمانروا
چنگيز خان مناصب اردوى خان بزرگ را در دوران كشورگشائى تعيين كرد و ظاهرا اين مناصب در دورهء ايلخانان نيز باقى مانده است . تموچين مناصب زيرين را ، كه
هامش
( 1 ) - مفضل ج 2 : 436 .
( 2 ) - قلقشندى ج 7 : 280 - 265 ؛Tiesenhausen I 226 f .( 3 ) - مفضل ج 1 : 368 ، حاشيهء 1 .
( 4 ) - ميرخواند ج 5 : 141 .
( 5 ) - رشيد الدين / كاترمر ج 1 : 418 .
( 6 ) - مفضل ج 1 : 368 ، حاشيه 1 .
( 7 ) - مفضل ج 3 : 125 ، حاشيهء 3 .
( 8 ) - مفضل ج 2 : 526 .