نقل مىكرد كه عطاء بن يسار « 1 » به او خبر داده است كه امّ سلمة گفته است : تهيگاه بريانى را به حضور پيامبر صلى اللّه عليه و سلم بردم ، از آن تناول فرمود و بدون اينكه وضو بگيرد براى نماز برخاست . « 2 »
- 14 -
( 1 ) قتيبة ، از ابن لهيعه ، از سليمان بن زياد ، از عبد الله بن حرث « 3 » براى ما روايت كرد كه مىگفته است : همراه رسول خدا صلى اللّه عليه و سلم در مسجد نان و گوشت بريان خورديم . « 4 »
- 15 -
( 2 ) محمود بن غيلان ، از وكيع ، از مسعر « 5 » از ابو صخرة جامع بن شدّاد « 6 » ، از مغيرة بن عبد الله ، از مغيرة بن شعبة براى ما نقل كرد كه مىگفته است : شبى همراه پيامبر صلى اللّه عليه و سلم به ميهمانى رفتم . « 7 » تهيگاه بريانى آوردند ، پيامبر صلى اللّه عليه و سلم كارد را برداشت و قطعهاى گوشت براى من بريد . در همين هنگام بلال آمد و اعلام وقت نماز كرد . پيامبر صلى اللّه عليه و سلم كارد را كنار انداخت و فرمود : بلال را چه مىشود ، چرا چنين كرد « 8 » . گويد موى سبيل او بسيار بلند شده بود . پيامبر صلى اللّه عليه و سلم به او فرمود : آن را كوتاه كن بدان گونه كه از مسواك بلندتر نباشد .
هامش
اوست .
( 1 ) . عطاء بن يسار هلالى ، از علما و بزرگان تابعين كه هر شش مؤلف صحاح ، اخبار او را آوردهاند و او را موثق دانستهاند .
( 2 ) . برخى مىپنداشتهاند دست زدن به گوشت خام يا پخته و خوردن آن مبطل وضوء است ، بدين سبب مىگويد كه بدون وضو گرفتن براى نماز حركت فرموده . ترمذى ، هم در الجامع ، ذيل شماره 1829 ، جلد چهارم ، صفحهء 272 آورده است .
( 3 ) . در متن نام پدر عبد الله ، به همين صورت است ولى خود ترمذى در الجامع ، جلد چهارم ، صفحهء 273 ظاهرا آن را به صورت حارث آورده است و چون هفده تن از اصحاب حضرت ختمى مرتبت ( ص ) « عبد الله بن حارث » اند ، نمىدانم منظور كدام يك است . ابن اثير هم در اسد الغابة ذيل نام هيچكدام اين حديث را نقل نكرده است كه قرينه براى مشخص كردن باشد .
( 4 ) . در شرح اين حديث شيخ على قارى و عبد الرءوف مناوى هر دو نوشتهاند ، جواز غذا خوردن به صورت فردى يا دسته جمعى در مسجد است ، هر چند ممكن است ناظر به ايام اعتكاف در مسجد بوده باشد .
( 5 ) . مسعر بن كدام يعنى ابو سلمه هلالى كوفى كه هزار حديث روايت كرده است و به سال 105 هجرى درگذشته است .
( 6 ) . جامع بن شداد محاربى درگذشته به سال 127 هجرى است هر شش مؤلف صحاح ، احاديث او را نقل كردهاند .
( 7 ) . گفته شده است ميزبان ، ضباعة دختر زبير بن عبد المطلب يعنى دختر عموى پيامبر ( ص ) بوده است .
( 8 ) . ظاهرا چون هنوز به وقت نماز عشاء باقى مانده بوده است ، حضرت تعجب كرده و چنين فرمودهاند . در اينكه آيا موى سبيل مغيره يا بلال بلند بوده و مرجع ضمير به كداميك است ميان شارحان اختلاف نظر است .