خطاب همين روايت را آورده كه پيامبر صلى اللّه عليه و سلم فرمودهاند : زيتون بخوريد و با روغن آن موهاى خود را چرب كنيد كه آن ميوه درخت مبارك است . « 1 »
- 9 -
( 1 ) محمد بن بشّار ، از قول محمد بن جعفر و عبد الرحمن بن مهدى براى ما نقل مىكرد كه آن دو از شعبة ، از قتاده ، از انس بن مالك نقل مىكردهاند كه مىگفته است : پيامبر صلى اللّه عليه و سلم كدو را خوش مىداشت . براى آن حضرت خوراكى آوردند يا آن حضرت خواست برايش خوراك بياورند ، من از اطراف سينى كدوها را جمع مىكردم و پيش آن حضرت مىنهادم كه مىدانستم كدو را دوست مىدارد . « 2 »
- 10 -
( 2 ) قتيبة بن سعيد ، از حفص بن غياث « 3 » ، از اسماعيل بن ابى خالد « 4 » ، از حكيم بن جابر « 5 » ، از پدرش جابر بن طارق « 6 » براى ما حديث كرد كه مىگفته است : به خانه پيامبر صلى اللّه عليه و سلم رفتم و
هامش
درگذشته است . نام زيد در جامع الرواة اردبيلى ، جلد اول صفحهء 340 ، مجمع الرجال قهپايى ، جلد سوم ، صفحهء 76 هم آمده است .
( 1 ) . در شرح شيخ على قارى آمده است كه اين حديث را احمد و ترمذى و طبرانى و حاكم و ابو نعيم آوردهاند . شيخ طبرسى هم در مكارم الاخلاق ، چاپ اعلمى ، بيروت ، صفحهء 191 اين روايت را از قول حضرت صادق ( ع ) از حضرت ختمى مرتبت آورده است . براى اطلاع بيشتر از ديگر روايات به بحث مفصل مرحوم مجلسى در بحار الانوار ، چاپ جديد ، جلد شصت و ششم ، صفحات 184 / 179 مراجعه فرماييد كه همين روايت را هم با سلسله سند آورده است . ترمذى در پى اين حديث اظهار نظرى درباره اضطراب عبد الرزاق كرده است و سپس با اسناد ديگرى هم كه در آن از عمر بن خطاب نام برده نشده است ، روايت را آورده است كه ترجمهء آن ضرورتى ندارد .
( 2 ) . اين حديث را ترمذى در الجامع خود نقل نكرده است . بخارى در كتاب الاطعمه صحيح خود ، چاپ اميريه ، 1314 ق ، جلد هفتم ، صفحهء 79 درباره آنكه شخص مىتواند سر سفره چيزى از غذا را به دوست خود تعارف كند ، حديثى را آورده كه در صفحات بعد خواهد آمد كه خياطى يا حناطى - گندمفروشى - پيامبر ( ص ) را به خوراك دعوت كرد . بخارى مىگويد ثمامة از انس نقل مىكند كه مىگفته است : من كدو را از اطراف سينى براى پيامبر ( ص ) جمع مىكردم و پيش ايشان مىنهادم .
( 3 ) . حفص كه نخعى است قاضى بخش شرقى كوفه بوده و به سال 194 هجرى درگذشته است .
( 4 ) . از حافظان به نام حديث كه آسيابان بوده و به سال 146 هجرى درگذشته است .
( 5 ) . حكيم درگذشته به سال 82 هجرى است .
( 6 ) . از افرادى است كه اندك زمانى افتخار مصاحبت داشته است و سپس ساكن كوفه شده است . ابن اثير در اسد الغابة ، جلد اول ، صفحهء 255 ضمن شرح حال او همين حديث را هم از قول او آورده است .