اين است كه به هيچ روى تفكّر وانديشه در خور واجب الوجود نيست ، وهر دو مقدّمه در اين قياس روشن وبديهي است ، چنان كه پيش از اين مكرّر گفته شده است .
4 - اين كه علم خداوند اعماق پردههاى غيب را مىشكافد ، واين بيان اشاره است به اين كه دانش أو هر پنهان وناديده را فرا مىگيرد به گونهاى كه هيچ چيز از أو پوشيده نيست وهيچ حاجبى مانع نفوذ علم أو نمىباشد .
5 - اين كه بر انديشههاى پيچيده ونهفتههاى باطن موجودات احاطه دارد به اين معناست كه دقيقترين رازهاى درون دلها را مىداند ، چنان كه خداوند متعال فرموده است :
« يَعْلَمُ السِّرَّ وَأَخْفى
« 3 » » .
از اين خطبه است كه در باره پيامبر أكرم ( ص ) فرموده است :
اخْتَارَهُ مِنْ شَجَرَةِ الْأَنْبِيَاءِ - وَمِشْكَاةِ الضِّيَاءِ وَذُؤَابَةِ الْعَلْيَاءِ - وَسُرَّةِ ؟ الْبَطْحَاءِ ؟ وَمَصَابِيحِ الظُّلْمَةِ - وَيَنَابِيعِ الْحِكْمَةِ ( 21050 - 21032 )
[ لغات ]
( ذؤابة ) : موهاى افراشته ( گيسو ) ( سرّة الوادي ) : بهترين جاى درّه ( بطحاء مكّة ) : سرزمين هموار مكّه
[ ترجمه ]
« أو را از تبار پيامبران ، از كانون نور ، از شريفترين دودمانها ، از مركز بطحاء ، از چراغهاى روشنى بخش تاريكيها واز سرچشمههاى حكمت برگزيد . »
[ شرح ]
( 21050 - 21032 ) در اين بخش استعاراتى است :
1 - واژه « شجرة » براي طايفه پيامبران استعاره شده است ، ووجه مشابهت
هامش
( 3 ) سوره طه ( 20 ) آية ( 7 ) يعنى . . . أو نهان ومخفىترين أمور جهان را مىداند .