استقامت در سلوك
تنبيه : هيچ چنان جواب دِهِ اضداد نيست كه ثبات . شما در طور خود ثابت باشيد و هيچ كارى ديگر مكنيد كه ثباتِ شما اضداد را از شما صرف مىكند . ايشان غوغايى مىكنند كه مگر اين طور در هم كنند چون پارهاى سعى كردند و نشد ، پى كار خود مىگيرند . شما را جز راه حق رفتن كارى نيست و ايشان را جز دفع شما صد كار ديگر هست . البتّه شما را غالب بايد آمد ، امّا به شرط ثبات . پيوسته گويند :
« قالُوا رَبَّنا أَفْرِغْ عَلَيْنا صَبْراً وَ ثَبِّتْ أَقْدامَنا » ،
« 1 » آمين .
غلبه حق
تنبيه : سالك در عين مغلوبى ، غالب است و مانع در عين غالبى ، مغلوب . پس سالك على اىّ حالٍ غالب است چرا كه او در عين مغلوبى غالب است براى آن كه حق بر طرف او است . امّا اين غلبه مستور الاثر است تا آن روز كه روز حق باشد و غم مخوريد كه آن روز نزديك است .
قال اللَّه تعالى :
« إِنَّهُمْ يَرَوْنَهُ بَعِيداً وَ نَراهُ قَرِيباً »
« 2 »
.
آزمايش الهى
تنبيه : پيوسته گفته شده كه پى امتحان خداى عزّوجلّ كس را به ولايت خويش نمىپذيرد . قال اللَّه تعالى :
« الم أَ حَسِبَ النَّاسُ أَنْ يُتْرَكُوا أَنْ يَقُولُوا آمَنَّا وَ هُمْ لا يُفْتَنُونَ »
« 3 » الايات . اينك امتحان هاى شما نمودن گرفته و يكى بعد از يكى مىرسد ، باز وقت باشيد تا نلغزيد ؛ كه
« يُثَبِّتُ اللَّهُ الَّذِينَ آمَنُوا بِالْقَوْلِ الثَّابِتِ فِي الْحَياةِ الدُّنْيا وَ فِي الْآخِرَةِ »
. « 4 »
هامش
( 1 ) . گفتند : « پروردگارا ! پيمانهء شكيبايى و استقامت را بر ما بريز ! و قدم هاى ما را ثابت بدار ! » سورهء بقره ، آيهء 250 .
( 2 ) . زيرا آنها آن روز را دور مىبينند ، و ما آن را نزديك مىبينيم . سورهء معارج ، آيهء 6 .
( 3 ) . الم آيا مردم گمان كردند همين كه بگويند : « ايمان آورديم » ، به حال خود رها مىشوند و آزمايش نخواهند شد ؟ ! سورهء عنكبوت ، آيهء 1 و 2 .
( 4 ) . خداوند كسانى را كه ايمان آوردند به خاطر گفتار و اعتقاد ثابتشان استوار مىدارد هم در اين جهان و هم در سراى ديگر . سورهء ابراهيم ، آيهء 27 .