اين شهرها عبارت بودند از گورياجور ( فيروز آباد امروزى ) پسا ، سيراف و شيراز .
سيراف از نظر جمعيت با شيراز برابرى ميكرد ، و از نظر بازرگانى بر بصره كه يكى از مهمترين بنادر مشرق محسوب ميشد برترى داشت .
ساختمانهاى سيراف بيشتر به صورت چند طبقه ، از سنگ و ساروج و چوب ساج ، مشرف بر دريا ساخته شده بود .
چوب ساج مورد نياز ساختمان را بوسيله كشتى ، از زنگبار در افريقاى شرقى و يا جزاير درياى هند ميآوردند .
اين چوب بسيار پردوام بود ، و پس از خشك شدن ترك نميخورد و تغيير شكل نميداد و براى ناحيه بسيار گرم و مرطوبى چون سيراف مناسب بود .
مردم توانگر سيراف ، كه شهرت افسانهاى آنان بكشورهاى دور رسيده بود ، در كار ساختن بنا و ساختمان ذوق و گشاددستى بسيار نشان ميدادند .
بازرگانان سيراف گاهى تا مبلغ سه هزار دينار براى ساختن خانه و باغ آن به مصرف ميرساندند .
مردم سيراف بزندگى مادى خود توجه بسيار داشتند ، و بهترين لوازم زندگى را از دورترين نقاط جهان براى خود تهيه ميكردند .
بكسب ثروت علاقمند بودند و ببازرگانى و تجارت عشق ميورزيدند .
بازارهاى سيراف لبريز بود از گرانبهاترين كالاهاى مشرق زمين ، چون بهترين دستبافتهاى ايرانى ، چينى و هندى ، نفيسترين ظروف ساخت چين ، و بهترين عطرها و ادويه مشرق زمين .
خانههاى مردم سيراف كه ارزش بناى آن به سى هزار دينار ميرسد ، با گچبرىهاى زيبا تزئين ميگرديد . اين خانهها چند طبقه و مشرف بر دريا ساخته ميشد .
بهترين فرش ايرانى همراه با زيباترين ظروف چينى ، و شفافترين قنديل ابگينه حلبى ، خانههاى سيراف را ميآراست .
جغرافياى تاريخى سيراف ( فارسى ) — صفحة 43
مساهمون: محمد حسن سمسار
ص٤٣