اللّه لهما أكثر من هذا . لهما الثلثان . فقال : ما تقول في أخ و زوج ؟ فقال :
النصف و النصف . فقال : أليس قد سمّى اللّه المال فقال :
« وَ هُوَ يَرِثُها إِنْ لَمْ يَكُنْ لَها وَلَدٌ » ؟
[ النساء : 176 ] .
( 3960 ) 7 - محمّد بن يحيى ، عن أحمد بن محمّد ، عن الحسن بن عليّ ، عن عبد اللّه بن المغيرة ، عن موسى بن بكر قال : قلت لزرارة : إنّ بكيرا حدّثني عن أبي جعفر عليه السّلام أنّ الإخوة للأب و الأخوات للأب و الأمّ يزادون و ينقصون لأنّهنّ لا يكنّ أكثر نصيبا من الإخوة و الأخوات للأب و الأمّ لو كانوا مكانهنّ لأنّ اللّه عزّ و جلّ يقول :
« إِنِ امْرُؤٌ هَلَكَ لَيْسَ لَهُ وَلَدٌ وَ لَهُ أُخْتٌ فَلَها نِصْفُ ما تَرَكَ وَ هُوَ يَرِثُها إِنْ لَمْ يَكُنْ لَها وَلَدٌ »
[ النساء : 176 ] يقول : يرث جميع مالها إن لم يكن
شرح
نصف . ابو جعفر گفت : مگر خداوند تعالى نگفته است : « و برادر پدرى وارث خواهرش خواهد بود ، اگر براى آن خواهر فرزندى نباشد » ؟
توجه : براى خواهر و دختر يك ضريب اعلى مشخص شده و ضريب نازل آن به صورت اهمال باقى مانده است تا در حال نوسان باشد و هنگام برخورد با سايرين كم و زياد شود ؛ براى برادر و پسر اصلا ضريب مشخصى ياد نشده است و ميراث آن دو هماره در حال نوسان است . در اين زمينه نكتههاى قرآنى فراوان است . به رسالهء ارث ، اثر نويسندهء اين سطور ، مراجعه نمائيد .
* ( 3960 ) * 7 - به زراره گفتم : برادرت بكير بن اعين از ابو جعفر باقر ( ع ) حديث آورده است كه سهام برادران و خواهران پدرى با سهام برادران و خواهران پدرى و مادرى در نوسان است و هماره كاستى و فزونى خواهد گرفت ، چرا كه خواهران پدرى و خواهران پدرى و مادرى هيچگاه از برادران پدرى و برادران پدرى و مادرى سهم بيشترى نخواهند گرفت ، اگر فرضا اين برادران در جاى آن خواهران قرار گرفته باشند ؛ زيرا خداوند - عز و جل - مىگويد :
« اگر مردى مرحوم شود كه او را فرزند نباشد و خواهر پدرى وارث او باشد ، سهم اين خواهر يك نيمهء ميراث است ؛ و اگر آن خواهر بميرد ، اين برادر وارث او خواهد بود . » يعنى ، همهء ميراث او را صاحب مىشود در صورتى كه خواهرش