وليس يحلّ له أهله .
شرح
حلال نبود .
شرح : چنانكه در حديث شمارهء 2193 اشاره شد ، قرآن مجيد ، در سورهء حج آيهء 29 مىگويد :« ثُمَّ لْيَقْضُوا تَفَثَهُمْ وَلْيُوفُوا نُذُورَهُمْ وَلْيَطَّوَّفُوا بِالْبَيْتِ الْعَتِيقِ »يعنى : « بعد از مراسم قرباني ، أول به چرك وآلودگى بدن خاتمه دهند ، وبعد به تعهدات احرام خود وفا نمايند ، ودر خاتمه ، دور خانهء كهن طواف نمايند » . نذر وتعهد حاجيان ، نسبت به پايان مراسم حج است كه با طواف زيارة وسعى صفا ومروه ، خاتمه مىپذيرد وحاجى مىتواند لباس احرام را از تن به درآورد . اما با نزول اين آيهء كريمه :
يك طواف ديگر به مراسم حج ، الحاق شد كه در سنتهاى پيشين سابقه نداشت خاندان رسول خدا - صلوات اللّه وسلامه عليهم أجمعين - كه وارثان علم قرآنند ، اين نكته را به شاگردان خود آموختند وشيعيان را به انجام آخرين فريضهء حج سفارش كردند ، ولى فقهاى أهل سنت تصور كردند كه اين طواف ، همان طواف زيارة است ، ولذا مانند دورانهاى قبل وبراساس سنتهاى پيشين گفتند كه بعد از طواف زيارة وسعى صفا ومروه ، مراسم حج پايان مىپذيرد ومباشرت با نسوان حلال مىشود . حتى فرمان رسول خدا - صلوات اللّه عليه - را سرسرى وناديده گرفتند كه در سفر حجة الوداع به حاجيانى كه در حال كوچ بودند فرمود : « لا ينفرنّ أحد حتّى يكون آخر عهده بالبيت : هيچكس بهسوى وطن كوچ نكند ، مگر موقعى كه با خانهء كعبه تجديد عهد كند » . اين حديث را بزرگان حديث واز جمله مسلم در صحيح خود ج 2 ص 963 به شمارهء 1328 ونيز بخارى در صحيح خود به شماره 226 روايت كردهاند . در اين زمينه به شرح حديث شمارهء 1857 نيز مراجعه شود .