جاى نماز پيامبر صلى الله عليه و آله بودهاند و ازرقى با سندى كه به خودش مىرسد ، چنين آورده است :
جدّم گفت سنگهايىكه در نزديكى مناره هستند جايگاه نماز پيامبر صلى الله عليه و آله است و مردم و علما از آن هنگام در همانجا نماز مىگزارند . « 1 »
ويژگى كنونى مسجد خِيف و ابعاد آن
ازرقى اندازهء ابعاد مسجد خيف را به ذرع دستى و نيز ويژگىهاى آن را در زمان خود ذكر كرده است « 2 » و ما اينك آن را همراه با اندازهء ابعاد آن ، پس از ازرقى به ذرع دستى و نيز اخبار نوسازى و عمارت آن را در اصل اين كتاب آوردهايم و در اينجا تنها به ذكر ويژگى فعلى و اندازههاى آن به ذرع آهنى بسنده مىكنيم ؛ زيرا ويژگى فعلى آن گوياى اخبار مربوط به بنا و بازسازى آن است .
ويژگى كنونى مسجد خِيف
اين مسجد به شكل مربع بزرگى است كه در طرف قبله ، چهار محراب ، علاوه بر محرابِ بزرگ آن وجود دارد . سه محراب در چپ اين محراب بزرگ و يك محراب در سمت راست آن واقع است . منبر اين مسجد ، پلّكانى و بلند است . در جلوى اين مسجد چهار رواق سقفدار آجرىِ آهك اندود وجود دارد . رواق ديگر نيز در كنار ديوارى است كه بر جادهء اصلى واقع است و سقف ندارد . درِ بزرگ اين مسجد در وسط همين ديوار واقع است . درِ بزرگ ديگرى نيز در ديوار انتهايى آن به طرف عرفات وجود دارد .
در ديوار آن كنار كوه ، دو پنجره است و در وسط آن منارهء مربع شكلى است كه پيامبر صلى الله عليه و آله در پاى آن نماز گزارده است و در محوّطهاى سنگى ، پاى اين مناره محراب كوچكى هست . در فاصلهء طول مسجد ميان درِ بزرگ و منارهء آن سقاخانهء بزرگى است كه به صورت طاقى ( كمانى ) در زمين و روى ستونهايى قرار دارد . اين سقاخانه پنج در دارد و
هامش
( 1 ) - اخبار مكه ، ج 2 ، ص 174
( 2 ) - همان ، ج 2 ، ص 181