شده است كه قنديلها از آن آويزان شدهاند . پيش از آن به جاى اين ستونها ، چوبهاى عمودى قرار داشت و سپس قنديلهاى روشنايى را براى روشن ساختن پيرامون كعبه ، كار گذاشتند .
سخن قاضى عزالدينبن جماعه حكايت از آن دارد كه اين كار بعد از سال 720 صورت گرفت و ستونهاى سنگى نيز در سال 749 كار گذاشته شد و در سال 751 بادِ سختى وزيد كه آنها را انداخت و پس از آن بازسازى شدند .
سخن ابنمحفوظِ مكى ، حكايت از آن دارد كه ايجاد اين تيركها براى قنديلها در سال 736 صورت گرفته و برخى از ستونهاى مربوط در زمان ما و پيش از آن نيز مورد بازسازى قرار گرفتهاند .
ازرقى در ادامه گويد : در اطراف محل طواف ، تعداد دَه ستون برنجى وجود دارد كه ( با قرار دادن روشنايى روى آنها ) ، محوطه را براى طواف كنندگان روشن مىكنند .
آنها را واثق عباسى فرستاد ونخستينكسىكه روىاين تيركها روشنايى نصب كرد ، جدّ وى عُقْبة بن ازرقى غسّانى بوده است . « 1 »
تعداد ستونهاى افزودهء دار الندوه
مجموع ستونهاى اين افزوده در هر چهار طرف 66 تا است كه دوازده تاى آن در سمت شرقى ، بيست تا در سمت شامى ، يازده تا در سمت غربى و 23 ستون در سمت جنوبى قرار دارد .
تعداد ستونهاى افزودهء باب ابراهيم
تعداد ستونهاى افزودهء باب ابراهيم 27 ستون سنگ تراش است كه از جمله هفده عدد در دو رديف در رواق شرقى كنار مسجدالكبير ( الحرام ) قرار دارد كه چهار تا از آنها چسبيده به ديوارهاى كاروانسراى خوزى و رامشت ( هر كدام دو ستون ) است . در طرف
هامش
( 1 ) - اخبار مكه ، ج 1 ، ص 286