در اين حديث ، در برخى از نقلها ، قيد « پشت مقام » نيز آمده است . « ابن وضّاح » و ديگران تعبير « دقيق و بدون خطا » را با برداشت خود از معناى كلمهء « يحصيه » آوردهاند .
در « صحيح » ابنحبان و ديگران به نقل از « انس بن مالك » روايت شده كه گفت :
همراه رسول خدا صلى الله عليه و آله در مسجد خِيْف قدم مىزدم كه مردى از انصار و مردى از خاندان ثقيف به حضور پيامبر صلى الله عليه و آله رسيدند و سلام گفتند و او را به نيكى ياد كردند و سپس گفتند :
اى رسول خدا ، به محضرت آمدهايم تا از تو سؤال كنيم . . . وبقيهء حديث را تا آخر آورده است . در آن حديث آمده : پيامبر صلى الله عليه و آله در پاسخ مرد انصارى گفت : در طواف كعبه ، براى هر قدمىكه برمىدارى ومىگذارى ، خداوند حسنهاى منظور مىكند و گناهى مىزدايد و درجهاى مرتبت مىبخشد . و دو ركعتى كه پس از طواف مىخوانى ، مانند آن است كه بندهاى آزاد كرده باشى . طوافى كه پس از آن پيرامون كعبه مىكنى ، به معناى حج است و به هنگام طواف ، از هر گناهى پاك خواهى شد .
ابوبكربن محمدبن عبدالرحمان مزّى ، برادرزادهء حافظ ابوحجّاج مزّى ، به من خبر داد كه احمدبن ابىطالب صالحى حجّار بهطور شفاهى و نيز مفتى ابوبكربن حسين شافعى بهطور شفاهى در « طيبه » به نقل از احمدبن ابىطالب ( بااجازهء نقل ) چنين خبر داد كه : از احمدبن يعقوب مارستانى ، از ابننحّاس ، از ابوالقاسمبن تسرى ، از ابوطاهر ، از يحيىبن صاعد ، از سفيان بن وكيع ، از ابنيحيىبن يمان ، از شريك ، از ابواسحاق ، از عبداللَّهبن سعيدبن جبير ، از پدرش ، از ابنعباس نقلشده كه گفت : رسول خدا صلى الله عليه و آله فرمود :
هركس پنجاه بار كعبه را طواف كند ، از گناهان پاك مىشود ؛ همانند روزىكه از مادرش زاده شده است .
« ترمذى » اين روايت را به نقل از سفيانبن وكيع آورده كه به نظر ما به معناى موافقت او با آن است و مىگويد : حديث شگفتى است .
مراد از پنجاه بار ، پنجاه هفته است ؛ زيرا از ابنعباس روايت شده كه گفت :
رسولخدا صلى الله عليه و آله فرمود : هركس پنجاه هفته به طواف كعبه آيد ، از گناهان پاك مىشود ؛
شفاء الغرام بأخبار البلد الحرام ( فارسى ) — صفحة 326
مساهمون: محمد مقدس
ص٣٢٦