در چگونگى قرائت قرآن . و بدين ترتيب براى تشكيكهائى كه « بلاشر » و خاورشناسان ديگر دربارهء منظور عثمان از اين كار به عمل آوردهاند هيچ وجهى نمىماند . آنها گفتهاند انگيزهء عثمان در اين كار يك انگيزهء اشراف مآبانه بود و به اين جهت دست به اين اقدام زد كه رسميت بخشيدن به متن نهائى قرآن را به اسم طبقه اشراف مكى تمام كند ، طبقهاى كه عثمان بهترين سمبل آن بود .
اين خاورشناسان از كجا به اين نتيجه رسيدهاند كه غرض عثمان از اين كار بزرگ رسيدن به اين هدف اشرافى طبقاتى بوده است
52
؟ ! اين خاورشناسان براى اثبات اين مدعا هيچ دليلى جز خيال بافى و گمان باطل خود ندارند و گر نه روايت تاريخى صحيح كه اين مدعاى آنها را ثابت كند كجاست ؟ بخارى ، مردى آنچنان مورد اعتماد و امين و دقيق است كه تاريخ نظير او را نمىشناسد و آيا ممكن است انسان عاقل گمان پردازى اين خاورشناسان را بر روايتى كه چنين مردى در اين مورد آورده ، مقدم بدارد ؟ .
مطلب دوم اين است كه تعداد اعضاء كميتهء منصوب شده از جانب عثمان ، چهار نفر بودند
53
. و به استثناى زيد بن ثابت كه اهل مدينه و از انصار بود ، هر سه عضو ديگر اهل مكه و از قريش بودند
54
و همگى از دانشمندان صحابه و مورد اعتماد
55
. مطلب سوم اينست كه اين كميته چهار نفره ، با اصل قرار دادن صحيفههاى حفصه براى رونويسى ، در حقيقت نسخهء ابو بكر را اصل كار خود قرار داده است .
مطلب چهارم اينست كه قرآن به لغت قريش نازل گرديده و به اين جهت دستور عثمان اين بوده كه اگر ميان زيد و سه قريشى ديگر در نوشتن متن قرآن اختلافى پيش آيد ، لغت قريش ملاك عمل قرار گيرد . در بحثهاى آينده خواهيم ديد كه اين مطلب با اين موضوع كه كتابت قرآن همهء « احرف سبعه » را در برداشته منافات ندارد . چون اين كتابت ، نقطه و اعراب نداشته است .
مباحث في علوم القرآن ( پژوهشهائى درباره قرآن و وحى ) ( فارسى ) — صفحة 122
مساهمون: صبحي الصالح
ص١٢٢