تخطي إلى المحتوى الرئيسي

سفرنامه از خراسان تا بختيارى ( فارسى ) — صفحة 1044

مساهمون:

ص١٠٤٤
بدينطريق است كه سه يا چهار نفر زارع پهلوى هم ايستاده بيل‌هاى بلند را با فشار پا به زمين فروميبرند و خاك را برميگردانند . در اين ناحيه انواع محصولات به عمل ميايد در اراضى مرتفع گندم و جو و در جاهاى پست و مرطوب برنج ميكارند . بهترين اراضى براى كشت خربوزه و هندوانه و خيار و خشخاش اختصاص دارد . ناحيه بختيارى در ميان قبايل تقسيم شده و هرقبيله قسمت متعلق به خود را بين خانواده‌ها تقسيم كرده است . معمولا مالك زمين كسى است كه با خرج خود آب براى آن تهيه كرده است .

طريق آبيارى

در اين ناحيه آب فراوان است و فقط در فصل تابستان كه معمولا آب در همه‌جا كم مىشود . مير آبى آب را بنوبت بدهكده‌ها مىرساند . در بعضى دهكده‌ها هم كدخدايان در كار آبيارى دخالت ميكنند زيرا ممكن است ميراب رشوه بگيرد و به جاهائى آب زيادتر بدهد . تقسيم آب بوسيلهء طشت انجام ميگيرد يعنى پيالهء مسى كه در ته آن سوراخى بقطر سوزن است روى طشت پر از آبى ميگذارند تا از آب پر شود و در طشت فرورود و تقريبا در 11 دقيقه اين عمل انجام مييابد كه آن را يك طشت ميگويند و بدين‌ترتيب هرزارعى يك يا چند طشت آبى كه به او تعلق دارد بمزرعه خود ميبرد . هرزارعى ميتواند در فاصله ده روز مزرعه خود را آب دهد ، آبيارى شبانه مفيدتر است زيرا كه هم آب خنك بمزرعه ميرسد و هم كمتر تبخير ميگردد .

تصرف زمين

ما دامى كه زارع حق ارباب را بپردازد حق دارد كه زمين خود را در تصرف داشته باشد ، معمولا بايد دو ثلث محصول را بارباب بدهد و اگر ارباب يا زارع بذر لازم را بدهد اين ترتيب تغيير پيدا مىكند . براى چراگاههاى احشام و اغنام نيز قوانينى هست كه از قديم معين شده و هرقبيله مرتع