شيخ صدوق : مردم با سنگ طهارت مىكردند ، تا اين كه مردى از انصار غذايى خورد كه مزاجش ملايم شد و ناگزير خود را با آب شست . پس اين آيه در بارهاش نازل شد كه
إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَ يُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ ( 222 )
« 1 » « خداوند بهراستى توبهكنندگان را دوست مىدارد و پاكيزگان را دوست مىدارد . » چون رسول خدا ( ص ) او را فرا خواند ، هراسان شد كه مبادا آيهاى ناگوار در بارهاش فرود آمده باشد . تا وارد شد ، پيامبر ( ص ) پرسيد : آيا امروز كارى كردهاى ؟ گفت : آرى ، اى رسول خدا ؛ چيزى خورده بودم كه مزاجم ملايم شد و با آب خود را طهارت دادم . فرمود : تو را مژده باد كه خداوند تبارك و تعالى اين آيه را در بارهى تو نازل كرده است
إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَ يُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ ( 222 )
بنابراين ، او را به عنوان نخستين توبهكننده و اولين پاكيزه ثبت كردهاند . گويند : اين مرد براء بن معرور انصارى بوده است . « 2 »
در روايت است : چون خداى عزوجل آهنگ آفرينش زمين كرد ، بادها را فرمان داد تا بر پهنهى آب برآيند . آنگاه موجى پديدار شد و كف كرد و همهى كفها را گرد هم آورد و آن را در جايى كه اينك بيتالله است نهاد و با آن كوهى از كف ساخت و زمين را از زير آن بگسترانيد و اين است معنى سخن خداى عزوجل كه فرمود :
إِنَّ أَوَّلَ بَيْتٍ وُضِعَ لِلنَّاسِ لَلَّذِي بِبَكَّةَ مُبارَكاً وَ هُدىً لِلْعالَمِينَ ( 96 )
« 3 » « بهراستى اولين خانهاى كه براى مردم بنا نهاده شده ، آن سراى خجستهاى باشد كه در مكه است و مايهى هدايت جهانيان . » پس نخستين پارهى خاكى كه آفريده شد ، كعبه بود و زمين از آن بسط يافت . « 4 »
در تفسير آيهى شريفهى
وَ أَنَا أَوَّلُ الْمُؤْمِنِينَ ( 143 )
« 5 » « من اولين مؤمنان هستم » آمده
هامش
( 1 ) . بقره 222
( 2 ) . من لا يحضره الفقيه 1 / 30
( 3 ) . آلعمران 96
( 4 ) . من لا يحضره الفقيه 2 / 241
( 5 ) . اعراف 143 .