مىكند و راهى كه فرارويشان مىنهد و آن را مىخواهد و محبوب اوست حكيمانه عمل مىكند . »
و در معناى آيه
لِيَجْعَلَ ما يُلْقِي الشَّيْطانُ فِتْنَةً لِلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ وَ الْقاسِيَةِ قُلُوبُهُمْ وَ إِنَّ الظَّالِمِينَ لَفِي شِقاقٍ بَعِيدٍ
« تا آنچه را كه شيطان القاء مىكند ، فتنهاى گرداند براى كسانى كه قلبهايشان بيمار است و نيز سخت دلان ، و براستى كه ستمكاران در دشمنى نابود كنندهاى گرفتارند » گويد : خداوند متعال مىفرمايد :
فَيَنْسَخُ اللَّهُ ما يُلْقِي الشَّيْطانُ ثُمَّ يُحْكِمُ اللَّهُ آياتِهِ
« خداوند آنچه را كه شيطان القاء مىكند ، نسخ و نابود گرداند و سپس آيات خود را استوارى بخشد » يعنى : تا آنچه را كه شيطان به باطل درآرمان و آرزوى پيامبرش القاء كرده ، مانند اين سخن او ( صلى الله عليه و آله ) كه گفت : « تلك الغرانيق العلى و انّ شفاعتهنّ لترتجى » فتنهاى باشد براى امتحان كسانى كه قلهايشان دچار بيمارى نفاق است و در صداقت رسول خدا ( صلى الله عليه و آله ) و حقيقت آنچه براى آنها آورده ، شك و ترديد مىكنند . »
سپس از « قتاده » روايت كند كه گفت :
« پيامبر ( صلى الله عليه و آله ) آرزو مىكرد كه خداوند ، خدايان مشركان را عيب نكند ، و شيطان در تلاوت او چنين القاء كرد كه گفت : « اين خدايانى كه خوانده مىشوند ، شفاعتشان مايه اميد است و آنها خوبرويان و الا مقامى هستند » و خداوند آن را نسخ و نابود كرد و آياتش را بدين گونه استوارى بخشيد كه فرمود :
أَ فَرَأَيْتُمُ اللَّاتَ وَ الْعُزَّى
« آيا بت لات و عزّى را ديديد » تا بدانجا كه فرمود :
ما أَنْزَلَ اللَّهُ بِها مِنْ سُلْطانٍ
« خداوند هيچ دليل و برهانى بر آنها نفرستاده است » قتاده گويد : « هنگامى كه شيطان آن شبهه را القاء كرد ، مشركان گفتند : « خداوند خدايان ما را به نيكى ياد كرد » و بدين خاطر خشنود شدند و خداوند فرمود :
لِيَجْعَلَ ما يُلْقِي الشَّيْطانُ فِتْنَةً لِلَّذِينَ فِي قُلُوبِهِمْ مَرَضٌ
« تا آنچه را كه شيطان القاء مىكند ،