بيست و يكم - در غزوه « ذىقَرَد » به مدت پنج روز « ابناممكتوم » را جانشين خود قرار داد . « 1 »
بيست و دوم - در غزوه « حديبيه » نيز « ابنامّمكتوم » را بر جاى خود نهاد . « 2 »
در سال هفتم :
بيست و سوم - در غزوه « خيبر » كه تا مدينه حدود نود ميل فاصله بود ، « سِباعبن عُرفُطَه » را برجاى خود نهاد و پس از فتح قلعههاى آن با جنگ و صلح ، به سوى « وادى القرى » حركت نمود و بعد از چند روز محاصره ، با جنگ آن را گشود و سپس با اهالى « تيماء » مصالحه نمود . تيماء تا شام هشت روز راه بود و وادىالقرى در سر راه آن به مدينه قرار داشت . « 3 »
بيست و چهارم - در « عمرة القضاء » نيز « سباعبن عُرفُطَه » را بر جاى خود نهاد . « 4 »
در سال هشتم :
بيست و پنجم - در « فتح مكه » ، « ابورهم انصارى » را جانشين خود ساخت .
بيست و ششم - پس از فتح مكه نيز كه براى غزوه « حنين » به سوى هوازن رفت ، « ابورهم » ، همچنان به جاى رسولخدا ( ص ) حاكم مدينه بود .
بيست و هفتم - در غزوه « تبوك » - نود فرسخى مدينه - « على بن ابىطالب » را جانشين خود قرار داد . و اين آخرين « غزوه » آن حضرت بود و مجموع غزوهها
هامش
( 1 ) - ذىقَرَد بر سر راه خيبر به مدينه قرار داشت .
( 2 ) - رسولخداص در روز دوشنبه اول ذيقعده براى انجام عمره حركت نمود و مشركان راه ورودشان به مكه را بستند و آن حضرت در « حديبيه » نه ميلى مكه اقامت گزيد تا پيمان « صلح حديبيه » منعقد گرديد و بنابر آن شد كه در سال آينده عمره بگزارند .
( 3 ) - مراجعه كنيد : اسدالغابه ، شرح حال سِباعبن عُرفُطَه .
( 4 ) - پيامبرص ششم ذيقعده حركت نمود .