اهل بيت
اين كلمه تركيب از دو واژه است كه هر كدام مفهومى دارد . مفهوم « اهل » را مىتوان از موارد استعمال آن مشخص كرد :
اهل امر و نهى ، اهل انجيل ، اهل كتاب ، اهل اسلام ، اهل يك مرد ، اهل آب و . . . .
اين موارد نشان مىدهد كه كلمهء « اهل » به صورت مضاف در مورد كسى كه ارتباطى قوى با مضافٌاليه دارد به كار مىرود . اهل امر و نهى كسانىاند كه عهدهدار حكومت و برانگيختن و بازداشتناند . اهل انجيل كسانىاند كه به اين كتاب اعتقاد دارند ، مثل اهل كتاب و اهل اسلام .
به گفتهء همهء اهل لغت ، اهل و آل دو كلمه است كه يك معنى دارد . ابنمنظور گويد :
آلِ مرد ، يعنى اهل او . آل اللَّه و آل رسوله يعنى اولياى او . اصلِ آل ، اهل بوده كه « ها » تبديل به همزه شده و « أأل » شده ، و چون دو همزهء متوالى بوده ، دومى تبديل به الف شده است ، مثل آدم و آخر و در فعل مثل آمَنَ و آزر . . . .
طبق معنايى كه گفته شد ، وقتى لفظ اهل به كلمهاى اضافه مىشود ، مقصود از آن همان مضاف است كه پيوند خاصّى با مضافٌاليه دارد . اهلِ يك شخص ، يعنى ويژهترين افراد نسبت به او . اهل مسجد يعنى آنان كه زياد به مسجد رفت و آمد مىكنند . اهل جنگل يعنى ساكنانِ جنگل . دقت در موارد اين كلمه ، ترديدى باقى نمىگذارد كه اهل ، شامل